«Δεν υπάρχει Θεός». Αυτό υποστήριξε ο τελευταίος Πολωνός σόντερκομμαντο (sonderkommando) των φούρνων του Άουσβιτς ΙΙ Μπίρκεναου. Οι σοντερκομμάντο ήταν νέοι-δυνατοί, σε άριστη υγεία Εβραίοι που εξαναγκαζόντουσαν υπό τον φόβο της άμεσης εκτέλεσης να δουλεύουν στα κρεματόρια του Άουσβιτς ΙΙ Μπίρκεναου αναλαμβάνοντας την μακάβρια -ολική- διαχείριση της καύσης των εκτελεσθέντων. Πολλές φορές των ιδίων συγγενών τους, φίλων και γνωστών. Σε ένα ντοκιμαντέρ του 2012, έξι μήνες πριν πεθάνει από φυσικά αιτία, ο τελευταίος εναπομείναντας εν ζωή Πολωνός σοντερκομμάντο, εξιστορώντας λεπτομερώς τα γεγονότα και τις φρικιαστικές συνθήκες του Άουσβιτς, στην τελευταία ερώτηση, τι αποκόμισε από ζωή του, απάντησε: «Με όσα έζησα, με όσα είδα να συμβαίνουν με τα μάτια μου, με όσα άγγιξα με τα ίδια μου τα χέρια και ενώ μέχρι κάποια στιγμή της ζωής μου, παιδί ακόμη, πίστευα πολύ στον Θεό, κατάλαβα πάρα πολύ καλά και είμαι απόλυτα πεπεισμένος στα 87 μου χρόνια, ότι θεός δεν υπάρχει. Είναι ένα ανθρώπινο δημιούργημα. Αν πράγματι υπήρχε Θεός, δεν θα επέτρεπε στο ελάχιστο να πραγματοποιηθούν όσα έγιναν. Είμαι περήφανος που είμαι άνθρωπος και ευγνώμων που επέζησα και έζησα τόσα χρόνια για να τα μπορέσω να τα διηγηθώ με την ελπίδα πως δεν θα επαλειφθούν»...