Η αφίσα της επερχόμενης έκθεσης του Ντέιβιντ Χόκνεϊ στο Παρίσι απαγορεύτηκε από το μετρό της πόλης επειδή ο καλλιτέχνης, ένας από τους σπουδαιότερους εν ζωή εικαστικούς, απεικονίζεται να κρατά τσιγάρο, μια απόφαση που ο ίδιος χαρακτήρισε «παραφροσύνη».
Η απόφαση βασίστηκε στη γαλλική νομοθεσία, η οποία απαγορεύει οποιαδήποτε άμεση ή έμμεση διαφήμιση καπνικών προϊόντων, ακόμα και στις μορφές της τέχνης ή της φωτογραφίας. Το ενδιαφέρον είναι πως στην αφίσα εμφανίζεται ο Χόκνεϊ να καπνίζει ενώ κρατά έναν πίνακα, στον οποίο απεικονίζεται επίσης ο ίδιος να καπνίζει. Ωστόσο, όπως διευκρίνισαν οι νομικοί εκπρόσωποι του οργανισμού μεταφορών, η ένστασή τους αφορά μόνο τη φωτογραφία και όχι το ζωγραφικό έργο.
Η αντίδραση του Χόκνεϊ
Ο Χόκνεϊ χαρακτήρισε την απόφαση «παρανοϊκή» και σχολίασε στην εφημερίδα The Independent: «Η αυθαιρεσία όσων κυβερνούν τις ζωές μας δεν έχει όριο. Το να λαμβάνεις επιστολή από δικηγόρο του μετρό που απαγορεύει μια εικόνα είναι ήδη αρκετά ενοχλητικό. Αλλά το να ξεχωρίζουν φωτογραφία από πίνακα αγγίζει τα όρια του παραλογισμού».
Ο εμβληματικός καλλιτέχνης, γνωστός υποστηρικτής του καπνίσματος, τόνισε πως η τέχνη αποτελεί χώρο ελεύθερης έκφρασης, χαρακτηρίζοντας την απαγόρευση «μικρόψυχη» και «θλιβερή». Ο επιμελητής της έκθεσης, Νόρμαν Ρόζενταλ, έκανε λόγο για λογοκρισία. «Είναι αδιανόητο μια από τις σημαντικότερες εκθέσεις εν ζωή καλλιτέχνη να υφίσταται τέτοιο περιορισμό. Το Παρίσι είναι η πόλη της ελευθερίας και της επανάστασης - και αυτή η απόφαση έρχεται σε κατάφωρη αντίθεση με την ίδια του την ιστορία».
Paris Metro bans David Hockney exhibition poster because artist is holding cigarette 🥴 https://t.co/Y7PE1hrF0H
— Christopher Snowdon (@cjsnowdon) April 2, 2025
Η σχέση του Χόκνεϊ με τις δημόσιες συγκοινωνίες έχει αποδειχθεί ταραχώδης και στο παρελθόν. Το 2021, σχεδίασε ένα νέο λογότυπο για τον σταθμό του Piccadilly Circus του Λονδίνου, προκαλώντας όμως έντονες αντιδράσεις στα social media. «Μοιάζει με ζωγραφιά παιδιού που συνδυάζει το logo των McDonald's και Burger King», έγραφε τότε ένας χρήστης.
Brilliant work from David Hockney in Piccadilly—the first of a series of major art projects we’ve commissioned as part of our brand new #LetsDoLondon campaign. Lots more to come very soon! #DavidHockney pic.twitter.com/djW8BGSNuu
— Mayor of London, Sadiq Khan (@MayorofLondon) May 11, 2021
«Ο θάνατος σας περιμένει όλους, ακόμη και αν δεν καπνίζετε»
Ο Χόκνεϊ υπήρξε επίμονος αντίπαλος της απαγόρευσης του καπνίσματος στη Βρετανία, συμμετέχοντας ακόμη και στο συνέδριο του Εργατικού Κόμματος το 2005 με πανό που έγραφε «Ο ΘΑΝΑΤΟΣ σας περιμένει όλους, ακόμη και αν δεν καπνίζετε». Σε άρθρο του είχε δηλώσει: «Καπνίζω για την ψυχική μου υγεία. Προτιμώ τα ηρεμιστικά του καπνού από αυτά της φαρμακοβιομηχανίας».
Artist David Hockney (R) is seen with anti smoking campaigner Stuart Holmes during a photocall highlitghting the fight against legislation to ban smoking in public places during the Labour Party conference in Brighton, England (2005) pic.twitter.com/UNmaHsch9U
— Great British Getty Images (@shitbritishpics) February 5, 2024
Πέρσι, σε σχόλιό του στην The Times, έγραφε πως καπνίζει για 70 χρόνια και θα συνεχίσει «μέχρι να σωριαστεί». «Είμαι 100% σίγουρος ότι θα πεθάνω από ασθένεια σχετιζόμενη με το κάπνισμα ή μη σχετιζόμενη με το κάπνισμα. Όπως τα δέντρα, είμαστε όλοι διαφορετικοί».
Με πληροφορίες από Euronews