Μέσα στο μυαλό του Λεονάρντο Ντα Βίντσι

Μέσα στο μυαλό του Λεονάρντο Ντα Βίντσι Facebook Twitter
3
Μέσα στο μυαλό του Λεονάρντο Ντα Βίντσι Facebook Twitter

Το βιβλίο του Leonard Shlain με τίτλο "Leonardo's Brain: Understanding Da Vinci's Creative Genius"  είναι μια απόπειρα κατανόησης της δημιουργικής ιδιοφυίας του Ντα Βίντσι. Ένας άντρας χωρίς συμβατική μόρφωση, αριστερόχειρας, σχεδόν αμφίχειρας, χορτοφάγος, ειρηνιστής, γκέι, ο οποίος, σύμφωνα με τον συγγραφέα, είχε πρόσβαση σε μια κατάσταση συνείδησης «διαφορετική από σχεδόν όλους τους άλλους ανθρώπους».

Ο Ντα Βίντσι δεν κατάφερε να αποκτήσει μόρφωση μέσα από τα παραδοσιακά κανάλια και ήταν αυτοδίδακτος. Αυτό όμως είχε το θετικό αποτέλεσμα γι' αυτόν να ζήσει ως αριστερόχειρας σε όλη του τη ζωή, κάτι που δεν θα είχε συμβεί μέσα σε σχολικό περιβάλλον.

O Shlain υποστηρίζει ότι ο Λεονάρντο, ο οποίος δημιούργησε ανατομικά σχέδια του ανθρώπινου σώματος πολύ πριν αναπτυχθεί η ιατρική ανατομία, έκανε παρατηρήσεις για την πτήση των πτηνών με μεγαλύτερη ακρίβεια από οποιονδήποτε επιστήμονα πριν από αυτόν, κατέκτησε τα μυστικά της μηχανικής, της αρχιτεκτονικής, των μαθηματικών, της βοτανικής, της χαρτογραφίας, προανήγγειλε τον νόμο του Νεύτωνα και τον νόμο Bernoulli, είναι ο άνθρωπος που αξίζει τον χαρακτηρισμό «ιδιοφυία» περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον άνθρωπο της τέχνης.

Μέσα στο μυαλό του Λεονάρντο Ντα Βίντσι Facebook Twitter

Χρησιμοποιώντας μια πληθώρα διαθέσιμων πληροφοριών από τα σημειωματάρια του Λεονάρντο, διάφορα βιογραφικά στοιχεία ο Shlain έφτιαξε μια δική του θεωρία που αποκαλεί «μεταθανάτια σάρωση εγκεφάλου», επιδιώκοντας να εξηγήσει την απαράμιλλη δημιουργικότητα του Ντα Βίντσι. Για παράδειγμα, ο Λεονάρντο ήταν χορτοφάγος σε έναν σαρκοφάγο κόσμο που η τροφή ήταν λίγη και το κυνήγι ήταν αριστοκρατικό. Η εξήγηση του Ντα Βίντσι για την απροθυμία του να καταναλώσει κρέας ήταν ότι δεν ήθελε να συμβάλλει στην ταλαιπωρία ή στον θάνατο οποιοδήποτε ζώου. Αυτή ήταν η στάση που κράτησε σε όλη του τη ζωή.

Μέσα στο μυαλό του Λεονάρντο Ντα Βίντσι Facebook Twitter

Μια άλλη παρατήρηση του Shlain είναι ότι ο ανθρώπινος εγκέφαλος αποκτά τον μέγιστο αριθμό νευρώνων σε ηλικία οχτώ μηνών και η δραματική δραστηριότητα του ξεδιπλώνεται μέσα στην επόμενη δεκαετία, οπότε αυτά τα χρόνια της ζωής μας είναι καθοριστικά για την διαμόρφωση της γνωστικής μας ανάπτυξης και απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή. Τα παιδικά χρόνια του Λεονάρντο ήταν τόσο ασυνήθιστα και ταραχώδη που πρέπει να ληφθούν υπόψη για την ανάπτυξη του εγκεφάλου του. Υπήρξε το παράνομο παιδί ενός πλούσιου playboy με μια χωριατοπούλα από την επαρχία της Τσοπάνης. Μεγάλωσε χωρίς πατέρα – ο οποίος αρνήθηκε να παντρευτεί τη μητέρα του Λεονάρντο, επειδή δεν ήθελε να θέσει σε κίνδυνο την κοινωνική του θέση ως φιλόδοξος συμβολαιογράφος. Ο πατέρας του αργότερα κανόνισε ώστε η μητέρα του να παντρευτεί έναν άλλον άντρα και ο ίδιος παντρεύτηκε ένα κορίτσι 16 χρονών. Πήρε τον Λεονάρντο από τη φροντίδα της μητέρας του και ο Λεονάρντο έζησε στο σπίτι του πατέρα του ως γιος β' κατηγορίας.

Μέσα στο μυαλό του Λεονάρντο Ντα Βίντσι Facebook Twitter

Ο Λεονάρντο ήταν το μόνο άτομο στην καταγεγραμμένη ιστορία που ήταν σε θέση να γράφει ανάποδα, καθρεφτισμένα, κάτι που δίνει σημαντικές ενδείξεις για την καλωδίωση του εγκεφάλου του. Ο Λεονάρντο δεν έγραφε από τα αριστερά προς τα δεξιά, όπως συνηθίζεται σε όλες τις ευρωπαϊκές γλώσσες, αλλά από δεξιά προς τα αριστερά, και ήταν αριστερόχειρας. Μερικές φορές μάλιστα άλλαζε φορά μέσα σε μια πρόταση, γράφοντας ορισμένες λέξεις προς μια κατεύθυνση, αλλάζοντας την επόμενη προς την άλλη κατεύθυνση. Η προσεκτική εξέταση των δύο τρόπων γραφής δείχνει ότι είναι ολόιδιες μεταξύ τους.

Αυτές οι ιδιορρυθμίες δείχνουν ότι τα δυο του ημισφαίρια ήταν με έναν εξαιρετικό τρόπο στενά συνδεδεμένα μεταξύ τους. Παραδοσιακά ένα από τα δύο ημισφαίρια του εγκεφάλου κυριαρχεί πάνω στο άλλο, κάτι που δεν φαίνεται να ισχύει στην περίπτωση του Ντα Βίντσι. Με βάση τις παρατηρήσεις που έχουν γίνει για ανθρώπους που είναι σε θέση να γράφουν αντικατοπτρισμένα, τα στοιχεία δείχνουν ότι ο Ντα Βίντσι διέθετε μεγάλο μεσολόβιο που έκανε δυνατή την πολύ καλή επικοινωνία μεταξύ των δύο ημισφαίριων.

Μέσα στο μυαλό του Λεονάρντο Ντα Βίντσι Facebook Twitter

Ο Ντα Βίντσι δεν κατάφερε να αποκτήσει μόρφωση μέσα από τα παραδοσιακά κανάλια και ήταν αυτοδίδακτος. Αυτό όμως είχε το θετικό αποτέλεσμα γι' αυτόν να ζήσει ως αριστερόχειρας σε όλη του τη ζωή, κάτι που δεν θα είχε συμβεί μέσα σε σχολικό περιβάλλον.

Τέλος, ο Shlain αναφέρει την έρευνα της Sandra Witelson, η οποία αναφέρει ότι η εμπρόσθια σύμφυση, το μεγαλύτερο και πιο διακριτό τμήμα του μεσολοβίου, μπορεί να είναι μέχρι 30% μεγαλύτερο σε γυναίκες σε σχέση με τους άντρες, και άλλες μελέτες αναφέρουν ότι μπορεί να είναι μέχρι 15% μεγαλύτερο σε ομοφυλόφιλους άντρες σε σχέση με τους ετεροφυλόφιλους. Αυτές οι δύο υποθέσεις μαζί με τα πολύ καλά συνδεδεμένα ημισφαίρια του εγκεφάλου του Ντα Βίντσι δίνουν στοιχεία για το εξαιρετικό του μυαλό που ήταν ικανό για πρωτότυπη κριτική και δημιουργική σκέψη.

3

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

bernhard schlink

Πίσω ράφι / «Φανταζόσουν ότι θα έβγαινες στη σύνταξη ως τρομοκράτης;»

Το μυθιστόρημα «Το Σαββατοκύριακο» του Μπέρνχαρντ Σλινκ εξετάζει τις ηθικές και ιδεολογικές συνέπειες της πολιτικής βίας και της τρομοκρατίας, αναδεικνύοντας τις αμφιλεγόμενες αντιπαραθέσεις γύρω από το παρελθόν και το παρόν.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Φοίβος Οικονομίδης

Βιβλίο / Φοίβος Οικονομίδης: «Είμαστε έτοιμοι ανά πάσα στιγμή να σπάσουμε σε χίλια κομμάτια»

Με αφορμή το νέο του βιβλίο «Γιακαράντες», ο Φοίβος Οικονομίδης, ένας από τους πιο χαρακτηριστικούς συγγραφείς της νεότερης γενιάς, μιλά για τη διάσπαση προσοχής, την αυτοβελτίωση, τα κοινωνικά δίκτυα, το βύθισμα στα ναρκωτικά και τα άγχη της γενιάς του.
ΙΩΝΑΣ ΚΑΛΛΙΜΑΝΗΣ
Σερζ Τισερόν «Οικογενειακά μυστικά»

Το Πίσω Ράφι / «Το να κρατάμε ένα μυστικό είναι ό,τι πιο πολύτιμο και επικίνδυνο έχουμε»

Μελετώντας τις σκοτεινές γωνιές των οικογενειακών μυστικών, ο ψυχίατρος και ψυχαναλυτής Σερζ Τισερόν αποκαλύπτει τη δύναμη και τον κίνδυνο που κρύβουν καθώς μεταφέρονται από τη μια γενιά στην άλλη.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Το ηθικό ζήτημα με τις μεταθανάτιες εκδόσεις με αφορμή το ημερολόγιο της Τζόαν Ντίντιον

Βιβλίο / Μεταθανάτιες εκδόσεις και ηθικά διλήμματα: Η Τζόαν Ντίντιον στο επίκεντρο

Σύντομα θα κυκλοφορήσει ένα βιβλίο με τις προσφάτως ανακαλυφθείσες «ψυχιατρικές» σημειώσεις της αείμνηστης συγγραφέως, προκαλώντας ερωτήματα σχετικά με τη δεοντολογία της μεταθανάτιας δημοσίευσης έργων ενός συγγραφέα χωρίς την επίσημη έγκρισή του.
THE LIFO TEAM
Στα «Μαθήματα Ζωγραφικής» του Τσαρούχη αποκαλύπτεται όλος ο ελληνικός κόσμος

Ηχητικά Άρθρα / Γιάννης Τσαρούχης: «Η ζωγραφική μου θρέφεται από τη μοναξιά και τη σιωπή»

Στα εκπληκτικά «Μαθήματα Ζωγραφικής» του Γιάννη Τσαρούχη αποκαλύπτεται όλος ο ελληνικός κόσμος, από τις μινωικές τοιχογραφίες έως τα λαϊκά δημιουργήματα του Θεόφιλου.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
George Le Nonce: «Εκτός από τα φέικ νιουζ, υπάρχει η φέικ λογοτεχνία και η φέικ ποίηση»

Ποίηση / George Le Nonce: «Εκτός από τα fake news, υπάρχει η fake λογοτεχνία και ποίηση»

Με αφορμή την έκδοση του τέταρτου ποιητικού του βιβλίου, με τίτλο «Μαντείο», ο Εξαρχειώτης ποιητής μιλά για την πορεία του, την ποίηση –queer και μη–, και για την εποχή του Web 2.0, αποφεύγοντας την boomer-ίστικη νοοτροπία.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Χατζιδάκις, Ιωάννου, Χιόνης, Βακαλόπουλος, Κοντός: 5 βιβλία τους κυκλοφορούν ξανά

Βιβλίο / Χατζιδάκις, Ιωάννου, Χιόνης, Βακαλόπουλος, Κοντός: 5 βιβλία τους κυκλοφορούν ξανά

Μια σειρά από επανεκδόσεις αλλά και νέες εκδόσεις, που αφορούν ποιητές και λογοτέχνες που έχουν φύγει από τη ζωή μάς θυμίζουν γιατί επιστρέφουμε σε αυτούς, διαπιστώνοντας ότι παραμένουν, εν πολλοίς, αναντικατάστατοι.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Η νέα μετάφραση των «Μεταμορφώσεων» είναι ένας άθλος και εκδοτικό γεγονός.

Βιβλίο / Οβίδιος: Η νέα μετάφραση των «Μεταμορφώσεων» είναι ένας άθλος και εκδοτικό γεγονός

Ο κορυφαίος μελετητής του ρωμαϊκού κόσμου Θεόδωρος Δ. Παπαγγελής ολοκλήρωσε την απόδοση στα ελληνικά των 12.000 στίχων του έργου του Οβίδιου, εκφράζοντας ταυτόχρονα τον άκρως μοντέρνο χαρακτήρα του ποιητή.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
«Τροχιές»: Η Samantha Harvey κέρδισε πανάξια το Booker

Βιβλίο / «Τροχιές»: Η Samantha Harvey κέρδισε πανάξια το Booker

Με θέμα την καθημερινότητα έξι αστροναυτών σε έναν διεθνή διαστημικό σταθμό, το μυθιστόρημα που κέρδισε το Booker 2024 μόλις μεταφράστηκε στα ελληνικά, είναι ένα ποίημα για τον πλανήτη Γη και μας καλεί να τον εκτιμήσουμε ξανά.
ΕΙΡΗΝΗ ΓΙΑΝΝΑΚΗ
2000 χρόνια μετά την πρώτη κυκλοφορία του, ένα βιβλίο για τους Ρωμαίους αυτοκράτορες γίνεται μπεστ-σέλερ

Βιβλίο / Ο Σουητώνιος του 69 μ.Χ. γίνεται ξανά μπεστ-σέλερ

Οι «Βίοι των Καισάρων», το εξόχως κουτσομπολίστικο βιβλίο που είχε γράψει ο Σουητώνιος για τον βίο και την πολιτεία της πρώτης σειράς των Ρωμαίων αυτοκρατόρων, κυκλοφόρησε σε νέα μετάφραση και μπήκε στη λίστα με τα ευπώλητα των Sunday Times.
THE LIFO TEAM
«Αν δεν μας αρέσουν οι ηγέτες που ψηφίζουμε, ας κατηγορήσουμε τον εαυτό μας»

Βιβλίο / «Αν δεν μας αρέσουν οι ηγέτες που ψηφίζουμε, ας κατηγορήσουμε τον εαυτό μας»

Ο «ροκ σταρ ιστορικός των ημερών», ο καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και βραβευμένος συγγραφέας Peter Frankopan, μιλά στη LIFO για τους κινδύνους που απειλούν την Ευρώπη, τη Γάζα και την άνοδο της ακροδεξιάς.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Πένθος και ανάνηψη: Ο δικός μας Σαββόπουλος

Daily / Πένθος και ανάνηψη: Ο δικός μας Σαββόπουλος

Μια εικοσαετία μετά την πρώτη έκδοση του βιβλίου, κυκλοφορεί ξανά σε αναθεωρημένη μορφή, η ενθουσιώδης, στοχαστική, λυρική μελέτη του έργου του σπουδαίου όσο και «πολωτικού» Έλληνα τραγουδοποιού από τον Δημήτρη Καράμπελα.
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΟΛΙΤΑΚΗΣ
Ο Γιάννης και η φασολιά

Guest Editors / Ο Γιάννης και η φασολιά

Τέλη ’70, Αθήνα. Ένας νεαρός βουτάει στην ποίηση στη βιβλιοθήκη της Ελληνοαμερικανικής Ένωσης. Οι στίχοι του Γιάννη Κοντού τον αγγίζουν. Χρόνια μετά, ως συγγραφέας πια, δημιουργεί μια λογοτεχνική σχέση που κρατά δεκαετίες, ανάμεσα σε εκδοτικούς οίκους, ταβέρνες και πρωινά τηλεφωνήματα.
ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΡΑΠΤΟΠΟΥΛΟΣ
Ευκλείδης Τσακαλώτος: Οφείλουμε να είμαστε πιο ριζοσπάστες και ταυτόχρονα πιο ρεαλιστές, ακόμα κι αν αυτό ακούγεται σαν τετραγωνισμός του κύκλου!

Βιβλίο / Ευκλείδης Τσακαλώτος: «Οφείλουμε να είμαστε πιο ριζοσπάστες και ταυτόχρονα πιο ρεαλιστές στην αριστερά»

Μια πολιτική κουβέντα «εφ’ όλης της ύλης» με τον βουλευτή της Νέας Αριστεράς, πανεπιστημιακό και πρώην υπουργό Οικονομικών στο στούντιο της LiFO με αφορμή το «Μανιφέστο για μια βιώσιμη κοινωνία», το τρίτο του συγγραφικό πόνημα τα τελευταία χρόνια.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ

σχόλια

3 σχόλια
"Ο Ντα Βίντσι δεν κατάφερε να αποκτήσει μόρφωση μέσα από τα παραδοσιακά κανάλια και ήταν αυτοδίδακτος. Αυτό όμως είχε το θετικό αποτέλεσμα γι' αυτόν να ζήσει ως αριστερόχειρας σε όλη του τη ζωή, κάτι που δεν θα είχε συμβεί μέσα σε σχολικό περιβάλλον."Αυτό φαινομενικα ειναι ευκολο να επιτευχθει στη σημερινη εποχη με το διαδικτυο και τη πληροφορια που αυτο περιεχει αλλα δεν ξερω κατα ποσο ειναι εφικτο.