sandro veronesi Facebook Twitter
O Σάντρο Βερονέζι έχει πίσω του δοκίμια, παιδικά βιβλία, σενάρια και μια ντουζίνα μυθοπλαστικά έργα, τα περισσότερα από τα οποία καταπιάνονται με το θέμα της οικογένειας.

«Ήρεμο χάος»: Το βραβευμένο ιταλικό μυθιστόρημα για τη φωτεινή πλευρά της απώλειας

0

Πώς γίνεται να διαβάζεις ένα μυθιστόρημα με στενάχωρο θέμα και υποτυπώδη πλοκή και να μην μπορείς να τ' αφήσεις από τα χέρια σου; Πώς γίνεται να παρακολουθείς έναν χήρο σαραντάρη, ενώ διαχειρίζεται το πένθος του, και ν' αλλάζεις κάθε τόσο σελίδα χαμογελώντας; Αυτό συμβαίνει με το «Ήρεμο χάος» του Σάντρο Βερονέζι (μετ. Λ. Σεϊζάνη, Πάπυρος, 2010).

Βραβευμένο με το σημαντικότερο λογοτεχνικό βραβείο της Ιταλίας (Strega 2005), το «Ήρεμο χάος» ούτε σασπένς διαθέτει ούτε ιδιαίτερες ανατροπές πέρα από την αρχική – τον ξαφνικό θάνατο της συντρόφου του πρωταγωνιστή που καθιστά τον ίδιο μάνα και πατέρα για την κόρη τους.

Κι όμως, ο Ιταλός συγγραφέας μιλάει εδώ για τον θάνατο, την απώλεια, τον έρωτα, την πατρότητα, όπως και για τον άγριο κόσμο των επιχειρήσεων, το κυνήγι της καριέρας και την κυριαρχία της αγοράς, υιοθετώντας έναν τόνο τόσο άμεσο, ανάλαφρο και τρυφερό, που αναπόφευκτα σ' αιχμαλωτίζει.

Αποδέκτης όχι μόνο του οίκτου ή της περιέργειας, αλλά και των σχεδίων, των κουτσομπολιών και των νευρώσεων των παραπάνω, ο Παλαντίνι δεν αφουγκράζεται παθητικά τις ιστορίες τους, αλλά συχνά-πυκνά συμμετέχει, συμβουλεύει, παρηγορεί, κερδίζοντας έτσι χρόνο από την προσωπική του αναμέτρηση με την οδύνη.

Ο κεντρικός ήρωας και αφηγητής του «Ήρεμου χάους» ακούει στ' όνομα Πιέτρο Παλαντίνι (στην κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου τον ενσάρκωσε ο Νάνι Μορέτι). Υψηλό στέλεχος σε μια υπό συγχώνευση εταιρεία που δραστηριοποιείται στον οπτικοακουστικό τομέα, διαθέτει στα σαράντα τρία του ό,τι χρειάζεται για να θεωρείται επιτυχημένος: ένα ωραίο σπίτι στο κέντρο του Μιλάνου, ένα εξοχικό πλάι στη θάλασσα, ένα πανάκριβο Άουντι κι ένα μπάσταρδο φοξ τεριέ, το ιδανικό σκηνικό για την οικογενειακή του ευτυχία.

Παραμονές, ωστόσο, του –καθυστερημένου– γάμου του με τη μητέρα του παιδιού του, την ώρα ακριβώς που ο ίδιος σώζει μια λουόμενη από βέβαιο πνιγμό, η σύντροφός του πεθαίνει από καρδιακή προσβολή, αφήνοντάς τον «μπερδεμένο» και «σαστισμένο» να περιμένει πότε θα τον τυλίξει ολοκληρωτικά ο πόνος.

ηρεμο χαος
Σάντρο Βερονέζι, Ήρεμο Χάος, εκδόσεις Πάπυρος

Να τος λοιπόν, απόγευμα, έξω από το δημοτικό της κόρης του, της Κλαούντια, την πρώτη μέρα της νέας σχολικής χρονιάς, ν' αγκαλιάζει με το βλέμμα του το «χαρούμενο χάος» που δημιουργούν τα πιτσιρίκια με τους βγαλμένους γιακάδες, τα λυμένα κορδόνια και τα γδαρμένα γόνατα, καθώς τρέχουν να συναντήσουν τους γονείς τους.

Βράχος ακλόνητος στο ίδιο σημείο από το πρωί, όπως το είχε υποσχεθεί στο «αστεράκι» του, ο ήρωας του Βερονέζι αποφασίζει να παρατείνει την αλλόκοτη δέσμευσή του. Θα περιμένει δηλαδή την Κλαούντια κάθε μέρα εκεί, μέχρι να σχολάσει, μεταφέροντας το γραφείο του στο αυτοκίνητο, αμέτοχος στα παιχνίδια που ενδεχομένως παίζονται στην εταιρεία πίσω από την πλάτη του, σαν ένα δίχτυ ασφαλείας για το παιδί που ένας Θεός ξέρει τι ακριβώς συμβαίνει στην ψυχή του...

Κάπως έτσι αρχίζουν να ξεδιπλώνονται τα επεισόδια που συγκροτούν τον κορμό του μυθιστορήματος. Επεισόδια από τις αναπάντεχες και μη συναντήσεις του Παλαντίνι έξω από το σχολείο, πότε με συναδέλφους που του μεταφέρουν τις εξελίξεις στη δουλειά, πότε με συγγενείς που επιμένουν ότι του χρειάζεται ψυχιατρική βοήθεια, αλλά και με δασκάλες, μ' επιστάτες, με εργαζόμενους στα γύρω μαγαζιά, μ' ένα αγόρι που πάσχει από σύνδρομο Ντάουν, ως και με τη γυναίκα που είχε σώσει το καλοκαίρι στη θάλασσα.

Αποδέκτης όχι μόνο του οίκτου ή της περιέργειας, αλλά και των σχεδίων, των κουτσομπολιών και των νευρώσεων των παραπάνω, ο Παλαντίνι δεν αφουγκράζεται παθητικά τις ιστορίες τους, αλλά συχνά-πυκνά συμμετέχει, συμβουλεύει, παρηγορεί, κερδίζοντας έτσι χρόνο από την προσωπική του αναμέτρηση με την οδύνη.

caos calmo Facebook Twitter
Βαλέρια Γκολίνο και Νάνι Μορέτι στην κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου.

Στο «Ήρεμο χάος», ο Βερονέζι προτάσσει ένα μότο του Μπέκετ: «Δεν μπορώ να συνεχίσω. Θα συνεχίσω». Παράλογο; Κάθε άλλο.

Η παύση που επιχειρεί ο ήρωάς του, οι αποστάσεις που παίρνει απ' όσα σηματοδοτούσαν ως τότε τη βολεμένη του ζωή, ο συγχρωτισμός του με ανθρώπους που σε άλλη φάση θα προσπερνούσε, η επανεκτίμησή του για το τι είναι απαραίτητο και τι περιττό, και, κυρίως, η έγνοια του για την ψυχική ισορροπία της κόρης του, λειαίνουν το έδαφος για μια ουσιαστική ενδοσκόπηση, τον συμφιλιώνουν με τη νέα του πραγματικότητα και τον ωθούν να ξεκινήσει επιτέλους έναν «διάλογο» με τη νεκρή γυναίκα του, απ' τον οποίο ο Ιταλός συγγραφέας δεν αποκαλύπτει ούτε λέξη – ίσως σε άλλο μυθιστόρημα, στο μέλλον.

Γεννημένος στο Πράτο της Τοσκάνης το 1969 και με σπουδές αρχιτεκτονικής στο Πανεπιστήμιο της Φλωρεντίας, ο Σάντρο Βερονέζι έχει πίσω του δοκίμια, παιδικά βιβλία, σενάρια και μια ντουζίνα μυθοπλαστικά έργα, τα περισσότερα από τα οποία καταπιάνονται με το θέμα της οικογένειας. Πέρα από το «Ήρεμο χάος», στα ελληνικά κυκλοφορεί κι ένα παλιότερο μυθιστόρημά του, το «Πατέρα, φοβάμαι ότι σου μοιάζω» (μετ. Α. Καρυώτη, Κέδρος, 1998).

Βιβλίο
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

bernhard schlink

Πίσω ράφι / «Φανταζόσουν ότι θα έβγαινες στη σύνταξη ως τρομοκράτης;»

Το μυθιστόρημα «Το Σαββατοκύριακο» του Μπέρνχαρντ Σλινκ εξετάζει τις ηθικές και ιδεολογικές συνέπειες της πολιτικής βίας και της τρομοκρατίας, αναδεικνύοντας τις αμφιλεγόμενες αντιπαραθέσεις γύρω από το παρελθόν και το παρόν.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Φοίβος Οικονομίδης

Βιβλίο / Φοίβος Οικονομίδης: «Είμαστε έτοιμοι ανά πάσα στιγμή να σπάσουμε σε χίλια κομμάτια»

Με αφορμή το νέο του βιβλίο «Γιακαράντες», ο Φοίβος Οικονομίδης, ένας από τους πιο χαρακτηριστικούς συγγραφείς της νεότερης γενιάς, μιλά για τη διάσπαση προσοχής, την αυτοβελτίωση, τα κοινωνικά δίκτυα, το βύθισμα στα ναρκωτικά και τα άγχη της γενιάς του.
ΙΩΝΑΣ ΚΑΛΛΙΜΑΝΗΣ
Σερζ Τισερόν «Οικογενειακά μυστικά»

Το Πίσω Ράφι / «Το να κρατάμε ένα μυστικό είναι ό,τι πιο πολύτιμο και επικίνδυνο έχουμε»

Μελετώντας τις σκοτεινές γωνιές των οικογενειακών μυστικών, ο ψυχίατρος και ψυχαναλυτής Σερζ Τισερόν αποκαλύπτει τη δύναμη και τον κίνδυνο που κρύβουν καθώς μεταφέρονται από τη μια γενιά στην άλλη.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Το ηθικό ζήτημα με τις μεταθανάτιες εκδόσεις με αφορμή το ημερολόγιο της Τζόαν Ντίντιον

Βιβλίο / Μεταθανάτιες εκδόσεις και ηθικά διλήμματα: Η Τζόαν Ντίντιον στο επίκεντρο

Σύντομα θα κυκλοφορήσει ένα βιβλίο με τις προσφάτως ανακαλυφθείσες «ψυχιατρικές» σημειώσεις της αείμνηστης συγγραφέως, προκαλώντας ερωτήματα σχετικά με τη δεοντολογία της μεταθανάτιας δημοσίευσης έργων ενός συγγραφέα χωρίς την επίσημη έγκρισή του.
THE LIFO TEAM
Στα «Μαθήματα Ζωγραφικής» του Τσαρούχη αποκαλύπτεται όλος ο ελληνικός κόσμος

Ηχητικά Άρθρα / Γιάννης Τσαρούχης: «Η ζωγραφική μου θρέφεται από τη μοναξιά και τη σιωπή»

Στα εκπληκτικά «Μαθήματα Ζωγραφικής» του Γιάννη Τσαρούχη αποκαλύπτεται όλος ο ελληνικός κόσμος, από τις μινωικές τοιχογραφίες έως τα λαϊκά δημιουργήματα του Θεόφιλου.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
George Le Nonce: «Εκτός από τα φέικ νιουζ, υπάρχει η φέικ λογοτεχνία και η φέικ ποίηση»

Ποίηση / George Le Nonce: «Εκτός από τα fake news, υπάρχει η fake λογοτεχνία και ποίηση»

Με αφορμή την έκδοση του τέταρτου ποιητικού του βιβλίου, με τίτλο «Μαντείο», ο Εξαρχειώτης ποιητής μιλά για την πορεία του, την ποίηση –queer και μη–, και για την εποχή του Web 2.0, αποφεύγοντας την boomer-ίστικη νοοτροπία.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Χατζιδάκις, Ιωάννου, Χιόνης, Βακαλόπουλος, Κοντός: 5 βιβλία τους κυκλοφορούν ξανά

Βιβλίο / Χατζιδάκις, Ιωάννου, Χιόνης, Βακαλόπουλος, Κοντός: 5 βιβλία τους κυκλοφορούν ξανά

Μια σειρά από επανεκδόσεις αλλά και νέες εκδόσεις, που αφορούν ποιητές και λογοτέχνες που έχουν φύγει από τη ζωή μάς θυμίζουν γιατί επιστρέφουμε σε αυτούς, διαπιστώνοντας ότι παραμένουν, εν πολλοίς, αναντικατάστατοι.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Η νέα μετάφραση των «Μεταμορφώσεων» είναι ένας άθλος και εκδοτικό γεγονός.

Βιβλίο / Οβίδιος: Η νέα μετάφραση των «Μεταμορφώσεων» είναι ένας άθλος και εκδοτικό γεγονός

Ο κορυφαίος μελετητής του ρωμαϊκού κόσμου Θεόδωρος Δ. Παπαγγελής ολοκλήρωσε την απόδοση στα ελληνικά των 12.000 στίχων του έργου του Οβίδιου, εκφράζοντας ταυτόχρονα τον άκρως μοντέρνο χαρακτήρα του ποιητή.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
«Τροχιές»: Η Samantha Harvey κέρδισε πανάξια το Booker

Βιβλίο / «Τροχιές»: Η Samantha Harvey κέρδισε πανάξια το Booker

Με θέμα την καθημερινότητα έξι αστροναυτών σε έναν διεθνή διαστημικό σταθμό, το μυθιστόρημα που κέρδισε το Booker 2024 μόλις μεταφράστηκε στα ελληνικά, είναι ένα ποίημα για τον πλανήτη Γη και μας καλεί να τον εκτιμήσουμε ξανά.
ΕΙΡΗΝΗ ΓΙΑΝΝΑΚΗ
2000 χρόνια μετά την πρώτη κυκλοφορία του, ένα βιβλίο για τους Ρωμαίους αυτοκράτορες γίνεται μπεστ-σέλερ

Βιβλίο / Ο Σουητώνιος του 69 μ.Χ. γίνεται ξανά μπεστ-σέλερ

Οι «Βίοι των Καισάρων», το εξόχως κουτσομπολίστικο βιβλίο που είχε γράψει ο Σουητώνιος για τον βίο και την πολιτεία της πρώτης σειράς των Ρωμαίων αυτοκρατόρων, κυκλοφόρησε σε νέα μετάφραση και μπήκε στη λίστα με τα ευπώλητα των Sunday Times.
THE LIFO TEAM
«Αν δεν μας αρέσουν οι ηγέτες που ψηφίζουμε, ας κατηγορήσουμε τον εαυτό μας»

Βιβλίο / «Αν δεν μας αρέσουν οι ηγέτες που ψηφίζουμε, ας κατηγορήσουμε τον εαυτό μας»

Ο «ροκ σταρ ιστορικός των ημερών», ο καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και βραβευμένος συγγραφέας Peter Frankopan, μιλά στη LIFO για τους κινδύνους που απειλούν την Ευρώπη, τη Γάζα και την άνοδο της ακροδεξιάς.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Πένθος και ανάνηψη: Ο δικός μας Σαββόπουλος

Daily / Πένθος και ανάνηψη: Ο δικός μας Σαββόπουλος

Μια εικοσαετία μετά την πρώτη έκδοση του βιβλίου, κυκλοφορεί ξανά σε αναθεωρημένη μορφή, η ενθουσιώδης, στοχαστική, λυρική μελέτη του έργου του σπουδαίου όσο και «πολωτικού» Έλληνα τραγουδοποιού από τον Δημήτρη Καράμπελα.
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΟΛΙΤΑΚΗΣ
Ο Γιάννης και η φασολιά

Guest Editors / Ο Γιάννης και η φασολιά

Τέλη ’70, Αθήνα. Ένας νεαρός βουτάει στην ποίηση στη βιβλιοθήκη της Ελληνοαμερικανικής Ένωσης. Οι στίχοι του Γιάννη Κοντού τον αγγίζουν. Χρόνια μετά, ως συγγραφέας πια, δημιουργεί μια λογοτεχνική σχέση που κρατά δεκαετίες, ανάμεσα σε εκδοτικούς οίκους, ταβέρνες και πρωινά τηλεφωνήματα.
ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΡΑΠΤΟΠΟΥΛΟΣ
Ευκλείδης Τσακαλώτος: Οφείλουμε να είμαστε πιο ριζοσπάστες και ταυτόχρονα πιο ρεαλιστές, ακόμα κι αν αυτό ακούγεται σαν τετραγωνισμός του κύκλου!

Βιβλίο / Ευκλείδης Τσακαλώτος: «Οφείλουμε να είμαστε πιο ριζοσπάστες και ταυτόχρονα πιο ρεαλιστές στην αριστερά»

Μια πολιτική κουβέντα «εφ’ όλης της ύλης» με τον βουλευτή της Νέας Αριστεράς, πανεπιστημιακό και πρώην υπουργό Οικονομικών στο στούντιο της LiFO με αφορμή το «Μανιφέστο για μια βιώσιμη κοινωνία», το τρίτο του συγγραφικό πόνημα τα τελευταία χρόνια.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ