Η τσελίστρια που κάνει το αθηναϊκό κοινό να σωπαίνει για να την παρακολουθήσει

WERA: Η τσελίστρια που αλλάζει το πρόσωπο της νυχτερινής διασκέδασης στην Αθήνα Facebook Twitter
Θέλω να παράγω κομμάτια υψηλής καλλιτεχνικής αξίας, ενδιαφέροντα τόσο για το μάτι όσο και για το αυτί. Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO
0

ΟΤΑΝ ΕΦΤΑΣΑ ΣΤΗ FAVELA, στο Μεταξουργείο, το μαγαζί είχε ήδη γεμίσει και παρέες είχαν σχηματιστεί απέξω περιμένοντας ν’ αρχίσει η μουσική. Μόλις ξεκίνησε να παίζει η Wera, οι συζητήσεις έγιναν ψιθυριστές. Και μετά σταμάτησαν ολότελα. Τα μάτια όλα ήταν στραμμένα πάνω της, τ’ αυτιά υπάκουα περίμεναν την επόμενη νότα, η σιωπή εδόθη χωρίς να ζητηθεί. Ξέρω πόσο δύσκολο είναι να κάνεις το κοινό να σωπάσει στην Αθήνα∙ πόσες και πόσες φορές δεν έχω βρεθεί σε κονσέρτα κατά τη διάρκεια των οποίων ουδέποτε υπήρξε σιγή και σε καμία στιγμή δεν έπαυσαν οι ομιλίες. Εκείνο το βράδυ, η ησυχία δεν ήταν προαπαιτούμενη, δεν ήταν καν ζητούμενη, ωστόσο η παρουσία της την προκάλεσε αυθόρμητα και φυσικά. Η μουσική της δημιούργησε την εντύπωση κάποιας ιερότητας.  

Ο δρόμος είναι δρόμος. Μερικές φορές θα υπάρξουν υπέροχοι άνθρωποι που θα σου δείξουν την εκτίμησή τους και μερικές φορές θα έρθει κόσμος μεθυσμένος ή μαστουρωμένος και θα προσπαθήσει να σε κλέψει. Μου έχει συμβεί αρκετές φορές στην Αθήνα, ειδικά όταν έπαιζα στην Καπνικαρέα.  

Όταν βρεθήκαμε στο σπίτι της γι’ αυτήν τη συνέντευξη, αυτό ήταν ένα απ’ τα πρώτα πράγματα που συζητήσαμε. Της περιέγραψα την ενόχληση της πιανίστα Mitsuko Uchida −είχε παίξει στην Αθήνα το 2022− από τον συνεχή θόρυβο και ότι την έκανε να σταματήσει να παίζει και να στραφεί αυστηρά στο κοινό ζητώντας ησυχία. «Μερικές φορές οι άνθρωποι δεν μπαίνουν στη διαδικασία να μπουν στη θέση σου. Έρχονται να ψυχαγωγηθούν. Όμως για να ψυχαγωγηθούν, και ειδικά στον χώρο της κλασικής μουσικής, η μουσικός πρέπει να είναι απολύτως συγκεντρωμένη για να παίξει, ειδικά σε δύσκολα κομμάτια. Πάρε για παράδειγμα τον Μπαχ. Είναι πολύ μαθηματικός και αυτό σημαίνει ότι μπορεί να ξέρεις ένα κομμάτι απέξω κι ανακατωτά, αλλά, αν δεν είσαι απολύτως συγκεντρωμένη, αρκεί ένα γλίστρημα του δαχτύλου και είσαι αντιμέτωπη με μια μαύρη τρύπα. Δεν ξέρεις πού είσαι, δεν ξέρεις πώς να συνεχίσεις». 

Η WERA είναι Πολωνή τσελίστρια. Ζει στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια. Η μουσική της είναι κράμα από πολλά είδη, σημείο συνάντησης indie rock, ηλεκτρονικής και κινηματογραφικής κλασικής μουσικής.  

WERA: Η τσελίστρια που αλλάζει το πρόσωπο της νυχτερινής διασκέδασης στην Αθήνα Facebook Twitter
Το ότι ένας τυχαίος τύπος μού λέει κάτι άσχημο δεν με πληγώνει. Απλώς τον λυπάμαι. Ξέρω την αξία μου. Και ως γυναίκας και ως μουσικού. Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Γιατί τσέλο;

Όταν ήμουν εφτά ήθελα να παίζω μουσική, αλλά ήθελα να μάθω πιάνο. Οι δάσκαλοι στο σχολείο στην Πολωνία πρότειναν να δοκιμάσω ένα άλλο όργανο, όπως το τσέλο. Το πρότειναν επειδή είδαν ότι έχω καλό αυτί κι επειδή έβλεπαν ότι θα γίνω ψηλή, παίζει ρόλο, ξέρεις. Βέβαια υπάρχουν τσελίστριες όπως η Jacqueline Dupre, που είναι μικροσκοπική μεν, έπαιζε δε με τρομερό πάθος. Όμως η αλήθεια είναι ότι βοηθάει, έχει σημασία, όπως έχει σημασία το μήκος των δαχτύλων στο πιάνο.  

Πολωνικά δημόσια σχολεία και παιδικά ταλέντα

Η Πολωνία η δημόσια μουσική παιδεία δίνει πολλές δυνατότητες. Σε δημόσιο μουσικό σχολείο πήγα, κάνεις κανονικά το πρόγραμμα μαθημάτων και μετά, κατά το μεσημέρι, ξεκινάς τα μαθήματα μουσικής. Άρα, για να καταλάβεις, ως παιδί έφευγα απ’ το σπίτι το πρωί και γυρνούσα το βράδυ. Υπάρχει δηλαδή ο χώρος στην Πολωνία για ένα παιδί με έφεση στη μουσική να μάθει χωρίς να πληρώσει πολλά χρήματα. Τα πρώτα χρόνια μού ήταν δύσκολο, είχα πολλή ενέργεια, δεν ήθελα να εξασκούμαι στη μουσική θεωρία. Όταν έγινα δέκα, η μαμά μου είχε δει ότι δυσκολεύομαι οπότε μου είπε «ας δώσουμε έναν χρόνο ακόμη κι αν δεν το θες πια, θ’ αλλάξουμε σχολείο». Και, μαγικά, μέσα σ’ αυτό τον χρόνο όλα άλλαξαν. Άρχισα να παίζω πιο ενδιαφέροντα πράγματα. Κι έτσι, συνέχισα.  

WERA: Η τσελίστρια που αλλάζει το πρόσωπο της νυχτερινής διασκέδασης στην Αθήνα Facebook Twitter
Όταν ο κόσμος με προσεγγίζει και με ρωτάει πώς μπορεί να με στηρίξει, εξηγώ ότι υπάρχει το Bandcamp και μπορεί ν’ αγοράσει εκεί ό,τι έχω βγάλει. Όλα τα χρήματα πάνε σ’ εμένα. Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Φωνή, αυτί και δάχτυλα

Πάντα τραγουδούσα, αλλά μόνη στο σπίτι. Η πρώτη φορά που τραγούδησα σε μπάντα ήταν στην Πολωνία. Με βρήκε ένας τύπος και μου λέει «χρειαζόμαστε τσέλο για folk μουσική. Μπορείς;». Λέω «θα μάθω». Λέει «Τραγουδάς;». Λέω «όχι». «Εντάξει, θα σου μάθουμε». Οπότε, όλα έγιναν πολύ γρήγορα. Εκεί έμαθα να τραγουδάω και να παίζω ταυτόχρονα, το οποίο ήταν αρκετά δύσκολο. Φαίνεται δύσκολο, αλλά είναι ωραίο. Ή μάλλον, γίνεται ωραίο, στην αρχή χρειάζονται ατέλειωτες πρόβες. Και μετά από καιρό προσπάθειας, έρχεται μια λαμπερή στιγμή στην οποία διαπιστώνεις ότι δεν σκέφτεσαι, μόνο παίζεις και εκφράζεις όσα έχεις μέσα σου.  

Μουσικός στην Ελλάδα

Όταν έπαιζα στην Πολωνία, στη Γαλλία, στη Γερμανία, οι άνθρωποι συνήθως σιωπούσαν. Είχαν έρθει να βιώσουν μια εμπειρία, είχαν έρθει για να τους φέρεις στον κόσμο σου και να τους δείξεις όσα έχεις. Για να συμβεί αυτό, χρειάζεται ησυχία, σωστά; Σύντομα διαπίστωσα ότι στην ελληνική κοινωνία, μερικές φορές, ο κόσμος είναι πολύ ομιλητικός, θέλουν να γιορτάσουν με τη μουσική ως backround, έτσι δεν είναι; Η φάση είναι ότι πίνουμε ρακή, μιλάμε, γελάμε και τρώμε και το τσέλο είναι κάπου στο backround. Έκανα πολλές δουλειές που είχαν αυτήν τη δυσκολία, όμως αυτό μ’ έμαθε να φτιάχνω μια δική μου φούσκα και να κλείνομαι μέσα της. Έμαθα να παίζω μουσική λαμβάνοντας υπόψη αυτή την πολιτισμική διαφορά.  

Παίζοντας τσέλο στον δρόμο

Ο δρόμος είναι δρόμος. Μερικές φορές θα υπάρξουν υπέροχοι άνθρωποι που θα σου δείξουν την εκτίμησή τους και μερικές φορές θα έρθει κόσμος μεθυσμένος ή μαστουρωμένος και θα προσπαθήσει να σε κλέψει. Μου έχει συμβεί αρκετές φορές στην Αθήνα, ειδικά όταν έπαιζα στην Καπνικαρέα.  

WERA: Η τσελίστρια που αλλάζει το πρόσωπο της νυχτερινής διασκέδασης στην Αθήνα Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Βιοπορισμός και επαγγελματίες μουσικοί σήμερα

Όταν είσαι μουσικός και κάνεις κι άλλες δουλειές για να βιοποριστείς, θέλει πρόγραμμα. Οπότε, δουλεύεις εννιά με πέντε, κάνεις ένα γρήγορο ντους, πας βόλτα τον σκύλο σου και όταν γυρνάς, μπορείς ακόμη ν’ ασχοληθείς για τέσσερις ώρες με κάτι που μετράει πραγματικά για σένα. 

― Αυτό που βλέπω τώρα είναι ότι εσείς οι μουσικοί δεν αρκεί να παίζετε, να παράγετε και να βγάζετε άλμπουμ. Χρειάζεται να είστε παρούσες για συνεντεύξεις. Χρειάζεται να μπορείτε να μιλάτε θετικά για τη δουλειά σας, να την προμοτάρετε. Και πλέον, έχω πληροφορηθεί ότι ακόμη και για να κλείσετε συμφωνία με κάποιες δισκογραφικές είναι προαπαιτούμενο να έχετε φτάσει έναν αριθμό followers.  
Ναι, φυσικά. Και αυτό είναι ένα ζήτημα. Όμως για μένα αυτό είναι κάτι που κρατάω ξέχωρο απ’ τη μουσική. Πριν φτάσεις στο να σε απασχολεί το θέμα της προώθησης, χρειάζεται να έχεις σχεδιάσει πολύ καλά αυτό που θες να κάνεις. Παίρνεις τα πράγματα βήμα βήμα. Πρώτα έχεις ένα όραμα, θες να βγάλεις ένα άλμπουμ, χρειάζεται να έχεις το υλικό, το όραμα και μια σαφή εικόνα για την οπτική ταυτότητα. Και σιγά σιγά, με τους κατάλληλους συνεργάτες, βρίσκεις τον χώρο σου για να πετύχεις ακριβώς αυτό που θες. Με βοηθάει πολύ το ότι έχω στο περιβάλλον μου ανθρώπους που παρατηρώ και με βοηθούν να βρω τον δρόμο μου, όπως το αγόρι μου και την καλύτερή μου φίλη. Όπως είπα, αργά και βήμα βήμα. Κι επειδή το βλέπω έτσι, δεν έχω αυτό το άγχος να έχω χιλιάδες followers. Θέλω να παράγω κομμάτια υψηλής καλλιτεχνικής αξίας, ενδιαφέροντα τόσο για το μάτι όσο και για το αυτί. Προτιμώ να ξέρω ότι υπάρχουν κάποιοι που θα έρθουν να με δουν ζωντανά και θα νιώσουν πραγματικά κάτι. Όταν το καταφέρνω αυτό, είμαι ευτυχισμένη. 

― Σε σχέση με τις πλατφόρμες, διαβάζουμε πολλές κριτικές για το πώς εκείνες που χρησιμοποιούν οι μουσικοί για να φτάσουν ένα ευρύτερο κοινό −όπως είναι το Spotify− πληρώνουν πολύ λίγα, με αποτέλεσμα οι μικρότεροι καλλιτέχνες να μην έχουν κάποιο οικονομικό όφελος. Πώς το βλέπεις αυτό; 
Είμαι πολύ μεγάλη φαν του Bandcamp. Είναι μια πλατφόρμα μέσω της οποίας ο κόσμος μπορεί να υποστηρίξει απευθείας τους καλλιτέχνες. Ο κόσμος πληρώνει με την ακρόαση, το οποίο βρίσκω πολύ δίκαιο. Αν κάτι σ’ ενδιαφέρει αρκετά ώστε να επιστρέφεις σ’ αυτό ξανά και ξανά, μου φαίνεται σωστό να το πληρώνεις. Και πάντα μπορείς ν’ αγοράσεις το άλμπουμ. Πιστεύω ότι είναι χρήσιμο επίσης το κοινό να ξέρει πώς λειτουργεί το σύστημα σήμερα. Σε γενικές γραμμές, αν θες κάποιος να συνεχίσει να παράγει, χρειάζεται από κάπου χρήματα. Γι’ αυτό όταν ο κόσμος με προσεγγίζει και με ρωτάει πώς μπορεί να με στηρίξει, εξηγώ ότι υπάρχει το Bandcamp και μπορεί ν’ αγοράσει εκεί ό,τι έχω βγάλει. Όλα τα χρήματα πάνε σ’ εμένα.  

― Σου έχει τύχει να σε κλείσει κάποιο venue θεωρώντας δεδομένο ότι θα παίξεις απλήρωτη «για τη διαφήμιση της δουλειάς σου»; 
Πολλές φορές. Για μένα ήταν δεδομένο ότι, όταν έπαιζα κάπου, θα πληρωνόμουν. Επομένως, όταν έμενα στην Κρήτη, μου συνέβη το εξής: μου ζήτησε ένα μαγαζί να παίξω και πήγα. Οπότε παίζω, τελειώνω και λέω «τώρα να μιλήσουμε για πληρωμή». Και μου απαντάνε «τι πληρωμή, σου έδωσα φαγητό και ποτό». Αλλά αυτό ήταν λάθος εκ μέρους μου. Ήταν και τεράστιο μάθημα, κατάλαβα ότι υπάρχουν άνθρωποι που ψάχνουν αφελείς μουσικούς. Ήταν ένα απ’ τα λάθη που έκανα στην αρχή της πορείας μου. Και στην Πολωνία είχα περιστατικά που οι άνθρωποι δεν ήθελαν να πληρώσουν, αλλά δεν ήταν τόσο συχνό. Σιγά σιγά βρήκα τα μέρη μου στην Ελλάδα και, κυρίως, βρήκα τους ανθρώπους μου. Πλέον, η οικονομική συμφωνία κλείνει πριν πάω να παίξω. Φυσικά και παίζεις όμως δωρεάν, αν είναι σε κάποιο σημείο που η έκθεση πραγματικά θα σου προσφέρει κάτι.   

Μουσική και γυναίκα

«Έχω ζήσει άσχημες καταστάσεις λόγω φύλου. Έχω γνωρίσει πολλούς sound engineers που σου μιλάνε σαν να είσαι κατώτερη. Αρκετοί δεν ξέρουν καν μουσική. Όμως αυτό δεν ισχύει μόνο στον χώρο μας, ισχύει παντού. Χρειάζεται να τους κάνεις να καταλάβουν ότι δεν σε πληγώνουν. Το ότι ένας τυχαίος τύπος μού λέει κάτι άσχημο δεν με πληγώνει. Απλώς τον λυπάμαι. Ξέρω την αξία μου. Και ως γυναίκας και ως μουσικού. Και πλέον ξέρω πώς να επιλέγω και έχω μάθει πώς να προσεγγίζω τους σωστούς ανθρώπους».  

 

Η Wera τώρα ολοκληρώνει το δεύτερο άλμπουμ της.

Μουσική
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Λουκιανός Κηλαηδόνης (1943-2017): Μια ζωή

Πέθανε Σαν Σήμερα / Λουκιανός Κηλαηδόνης (1943-2017): Μια ζωή

Σαν σήμερα πεθαίνει ο «φτωχός και μόνος κάου-μπόυ», που την εποχή της επικράτησης του πολιτικού τραγουδιού στη χώρα μας πρότεινε την επανασύνδεση με τον Αττίκ και τον Κώστα Γιαννίδη, αλλά και την αμερικανική τζαζ, country και σουίνγκ μουσική.
ΑΝΤΩΝΗΣ ΜΠΟΣΚΟΪ́ΤΗΣ
Βασίλης Λούρας: «Η Κάλλας θα είναι πάντα ένα σύμβολο δύναμης για τους φοβισμένους»

Μουσική / «Η Κάλλας θα είναι πάντα ένα σύμβολο δύναμης για τους φοβισμένους»

Το ντοκιμαντέρ «Μαίρη, Μαριάννα, Μαρία: Tα άγνωστα ελληνικά χρόνια της Κάλλας» που έγραψε και σκηνοθέτησε ο Βασίλης Λούρας -και θα κυκλοφορήσει σύντομα στους κινηματογράφους από το Cinobo- είναι μια συναρπαστική ταινία για την Κάλλας που αποκαθιστά την αλήθεια για τα χρόνια της στην Ελλάδα αλλά και για τη θυελλώδη σχέση της με τη χώρα που η μεγάλη ντίβα θεωρούσε πατρίδα.
M. HULOT
67α Grammy: Βεντέτες, βραβεία που άργησαν και ομιλίες που δεν έκαναν γκελ

Μουσική / 67α Grammy: Βεντέτες, βραβεία που άργησαν και ομιλίες που δεν έκαναν γκελ

Η Beyoncé έδειξε να εκπλήσσεται όταν άκουσε το όνομά της από τα χείλη τής πάλαι ποτέ country artist και νυν βασίλισσας της pop, Τέιλορ Σουίφτ, ενώ όλοι οι υπόλοιποι έμειναν έκπληκτοι από μια γυμνή εμφάνιση.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ
«Θέλω τα τραγούδια μου να γίνουν καραόκε για να τα τραγουδούν με πάθος οι μεθυσμένοι θείοι»

Μουσική / «Θέλω τα τραγούδια μου να γίνουν καραόκε για να τα τραγουδούν με πάθος οι μεθυσμένοι θείοι»

Η Michelle Gurevich γράφει μουσική για την ψυχή και τις εμπειρίες της, με μια γερή δόση μαύρου χιούμορ και αφοπλιστικής ειλικρίνειας. Μιλά στη LiFO λίγο πριν από την εμφάνισή της στο Fuzz.
ΦΩΦΗ ΤΣΕΣΜΕΛΗ
Κοντσέρτο για πιάνο του Έντβαρντ Γκριγκ: Ένα νεανικό έργο που δεν ξεπεράστηκε ποτέ

Συμφωνική Μουσική - Ιστορίες / Κοντσέρτο για πιάνο του Έντβαρντ Γκριγκ: Ένα νεανικό έργο που δεν ξεπεράστηκε ποτέ

Πώς είναι άραγε να γράφεις το κορυφαίο σου έργο στα 25 σου χρόνια; Πόση αγωνία αισθάνεται ένας συνθέτης που καταλαβαίνει ότι όλοι προσδοκούν από εκείνον το επόμενο μεγάλο έργο; Πού κρύβεται η ακαταμάχητη δύναμη του Κοντσέρτου για πιάνο του Έντβαρντ Γκριγκ; Η Ματούλα Κουστένη εξερευνά ένα από τα διασημότερα έργα για πιάνο και ορχήστρα, την ομορφιά του και την ιστορία του.
ΜΑΤΟΥΛΑ ΚΟΥΣΤΕΝΗ
Μπάρι Άνταμσον: «Το ροκ εν ρολ ήταν από τα τελευταία κινήματα που άλλαξαν πραγματικά τον κόσμο»

Μουσική / «Το ροκ εν ρολ ήταν από τα κινήματα που άλλαξαν πραγματικά τον κόσμο»

Λίγο πριν προσγειωθεί στην Αθήνα για ένα χορταστικό συναυλιακό διήμερο, ο πολυτάλαντος Μπάρι Άνταμσον μιλά για τη σκηνή του Mad-chester, για το ροκ εν ρολ που όσο «γερνάει» τόσο δυναμώνει, για τη γνωριμία του με τον Λιντς και τον εθισμό.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Συνέντευξη Saturday Night Satan

Μουσική / «Όσο υπάρχει κόσμος που πηγαίνει στις συναυλίες, θα συνεχίσουμε να υπάρχουμε κι εμείς»

Mε μια γυναικεία φωνή να ηγείται, αντλώντας έμπνευση από τον horror κινηματογράφο και με επιρροές από τα ’70s και ’80s, οι Saturday Night Satan φέρνουν νέο αέρα στην εγχώρια metal σκηνή.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΝΤΑΤΣΗΣ
Δείτε ολόκληρη την πρώτη συνέντευξη της Björk on camera μετά μια δεκαετία

Μουσική / Δείτε ολόκληρη την πρώτη συνέντευξη της Björk on camera μετά μια δεκαετία

«Μη σταματάτε. Έχουμε αφθονία. Έχουμε λύσεις. Μπορούμε να αρχίσουμε πάλι από την αρχή»: Η Björk παρουσιάζει την προσωπική της ουτοπία με το πρότζεκτ «Cornucopia» και μιλάει μπροστά στην κάμερα, για πρώτη φορά μετά από πολύ καιρό. 
THE LIFO TEAM
ΕΠΕΞ O Tsolimon βλέπει όνειρα με γιαπωνέζικα καρτούν

Μουσική / Ο Tsolimon έγραψε ένα άλμπουμ κλαίγοντας και οδηγώντας

Στον πρώτο του προσωπικό δίσκο, ο νεαρός τραγουδοποιός που λατρεύει τον Λεξ και τα Pokemon συνδυάζει την ηλεκτρονική μπαλάντα με το ραπ και το ζεϊμπέκικο. Όταν έστειλε το «Καλό» στον Κραουνάκη, εκείνος του απάντησε πως πρέπει να το τραγουδήσει η Στανίση - τελικά, το είπε ο ίδιος και η Δεσποινίς Τρίχρωμη.
M. HULOT
Ο Bad Bunny και το μέλλον της urbano μουσικής

Μουσική / Ο Bad Bunny και το μέλλον της παρεξηγημένης urbano μουσικής

Το «Debí tirar más fotos» του 30χρονου Πορτορικανού μουσικού είναι ένα λάτιν αριστούργημα αφιερωμένο στις ρίζες του, στην ιστορία του Πουέρτο Ρίκο και στις σύγχρονες κοινωνικές προκλήσεις, όπως ο υπερτουρισμός και η εποχή του Τραμπ, που πλήττει τους μετανάστες.
ΜΑΡΙΑ ΠΑΠΠΑ
Η «Δύναμη του πεπρωμένου» αποτελεί τα τελευταία 150 χρόνια έναν διαρκή θρίαμβο της μουσικής ιδιοφυΐας του Βέρντι

Μουσική / Η «Δύναμη του πεπρωμένου»: Ο θρίαμβος της μουσικής ιδιοφυΐας του Βέρντι

Η όπερα που απασχόλησε τον Τζουζέπε Βέρντι επί είκοσι χρόνια και θεωρείται από τις σημαντικότερες του διεθνούς ρεπερτορίου επιστρέφει στην Εθνική Λυρική Σκηνή, με μια παράσταση αντάξια της φήμης της.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ