Ο Ερρίκος Λίτσης αφηγείται τη ζωή του στη LifO Facebook Twitter
Η Αθήνα μ' αρέσει. Εδώ είναι το χωριό μου. Φωτο: Σπύρος Στάβερης / LIFO

Ο Ερρίκος Λίτσης αφηγείται τη ζωή του στη LifO

0

Eίμαι 50 χρονών. Γεννήθηκα στα Πετράλωνα. Στα Άνω Πετράλωνα συγκεκριμένα – έχει διαφορά. Στον «Ζέφυρο» κάθε Κυριακή έβλεπα αγώνες κατς με τον Σουγκλάκο και τον Τρομάρα, και δίπλα είχε μια μάντρα με Καραγκιόζη. Πιο πέρα υπήρχε το σινεμά «Άννα». Έπαιζε ταινίες με τον Μασίστα και τον Γκοτζίλα. Αυτό ήταν εκεί που είναι τώρα ένα σούπερ μάρκετ, αν έχεις προσέξει. Ζούσα στην πρώτη πολυκατοικία των Άνω Πετραλώνων, στο κτήριο του Παυλίδη. Εκεί μεγάλωσα.

Κι όταν έγινα 18 μπήκα στην Ανωτάτη Βιομηχανική, πήρα πτυχίο στη στατιστική, μετά γράφτηκα στο τμήμα διοίκησης επιχειρήσεων – και μετά τα παράτησα. Όλα αυτά τα χρόνια στο πανεπιστήμιο ήταν πολιτικοποιημένα. Όποιον δεν τον ενδιέφερε η πολιτική τότε ήταν ή μαλάκας ή φιλοχουντικός.

• Το 1979 πήγα φαντάρος στην Κομοτηνή. Αρκετοί αξιωματικοί ήταν κρυφοπασοκικοί, που, για τα μέτρα της εποχής, ήταν σαν να λέμε σήμερα αναρχοκομουνιστές. Ξέραμε ότι ο διοικητής ήταν ΠΑΣΟΚ και τον βλέπαμε σαν τον Φιντέλ Κάστρο. Γενικά δεν ήταν ζόρικα.

• Μετά πήγα για διακοπές στο Ισραήλ, κι έκατσα περίπου 3 χρόνια. Στην ευρύτερη περιοχή του Τελ Αβίβ. Δούλευα σερβιτόρος σε ένα ελληνικό καφενείο. Έπαιζα κιθάρα σε πλατείες, ζωγράφιζα ελληνικά τοπία που έβλεπα από καρτ ποστάλ. Γύριζα στην Ελλάδα, μετά ξαναβαριόμουνα και ξανάφευγα.

Πρέπει όλοι να δουλέψουμε πιο σκληρά για να μη χασμουριέται ο κόσμος. Δεν ξέρω τι σημαίνει αυτό που λέω, δεν μπορώ να το ορίσω, αλλά είμαι σίγουρος ότι το ελληνικό σινεμά αυτό θέλει. Ανθρώπους που να δουλεύουν πιο σκληρά.

• Όταν γύρισα στην Ελλάδα μόνιμα άρχισα να κάνω διάφορα. Ασχολήθηκα με το εμπόριο βιντεοκασέτας κι έπαιζα dj σε διάφορα μαγαζιά. Μετά πήγα στην Πάτρα με τον Γιάννη Τσίρο για 6 μήνες, και κάναμε ραδιοφωνικές παραγωγές. Απ' όλα αυτά μόνο το ντιτζεϊλίκι μού 'μεινε. Ακόμα το κάνω. Το γουστάρω πάρα πολύ. Πάρα πολύ.

Μ' αρέσει η μουσική που λένε ροκ. Στο σπίτι ροκ και μπλουζ ακούω, τίποτα άλλο. Όχι ψέματα· και έθνικ. Δεν ακούω ραδιόφωνο γιατί θέλω να επιλέγω εγώ αυτό που θα ακούσω. Τα βράδια πηγαίνω σε συγκεκριμένα μαγαζιά. Στο «Mπάτμαν», ας πούμε. Ο Γιώργος, που το 'χει, είναι παιδικός μου φίλος. Στο σπίτι του γυρίστηκε το Σπιρτόκουτο, για να καταλάβεις. Ή στο «Κinky» του Γιάννη Βουλγαράκη. Ή στο «Μικρό Καφέ» στην Αραχώβης. Τώρα πια δεν είμαι πολύ φίλος με το αλκοόλ. Για καφέ πάω στο Θησείο. Και μαγειρεύω σπίτι μου. Και παίζω και σκάκι σπίτι μου.

Ο Ερρίκος Λίτσης αφηγείται τη ζωή του στη LifO Facebook Twitter
Μ' αρέσει ν' αλλάζω τη μούρη μου. Φωτο: Σπύρος Στάβερης / LIFO

• Η Αθήνα μ' αρέσει. Εδώ είναι το χωριό μου. Μερικές φορές μόνο με θυμώνει λίγο. Και όταν φεύγω από την πόλη, το κάνω για ν' ανέβω στη μηχανή και να οδηγήσω. Αυτό είναι ξεκούραση για μένα. Ή μόνος μου ή με φίλους. Γενικά, τώρα πια ξέρω τι με κάνει να περνάω καλά.

• Και στη δουλειά, είμαι σε μια ηλικία που δεν με ενδιαφέρει να κάνω δουλειές για να μάθουν την φάτσα μου. Ξέρεις, είναι πολύ εύκολο να μάθουν τη φάτσα μου. Το θέμα είναι η φάτσα μου να διηγείται μια ενδιαφέρουσα ιστορία. Κι ο τρόπος που θα τη διηγηθεί. Αυτό είναι ο κινηματογράφος. Μια ιστορία που ο καθένας τη λέει αλλιώς. Όπως ένα ανέκδοτο, που ένας το λέει και σε κάνει να χαμογελάς κι ο άλλος σε κάνει να χασμουριέσαι.

Πρέπει όλοι να δουλέψουμε πιο σκληρά για να μη χασμουριέται ο κόσμος. Δεν ξέρω τι σημαίνει αυτό που λέω, δεν μπορώ να το ορίσω, αλλά είμαι σίγουρος ότι το ελληνικό σινεμά αυτό θέλει. Ανθρώπους που να δουλεύουν πιο σκληρά. Θέλω να πω πως, άμα ξέρεις να κρατάς την κάμερα και να καδράρεις, σκέψου καλά τι θα είναι αυτό που θα δείξεις. Με εκνευρίζει η φράση «καλό για ελληνικό». Τη σιχαίνομαι.

• Το 2000 συναντήθηκα τυχαία με τον Οικονομίδη. Τότε κατάλαβα ότι από 'δώ και πέρα θα είμαι ηθοποιός. Και τίποτα άλλο. Ο Γιάννης έχει έναν περίεργο τρόπο να δουλεύει. Σε κάνει να νιώθεις πάρα πολύ ωραία. Παίρνει κόσμους πολλών ανθρώπων και φτιάχνει έναν δικό του. Η κοινή αισθητική είναι μεγάλη υπόθεση. Φτιάχνει κοινούς στόχους. Φτιάχνει φιλίες. Έχω διάφορους φίλους που δεν τους ξέρω προσωπικά. Θεωρώ τον Frank Zappa και τον Tom Waits φίλους μου. Τους ξέρω καλά πια. Αυτή είναι η μαγεία της τέχνης. Κάθε τέχνης. Μαθαίνεις τους ανθρώπους χωρίς να τους συναντάς.

Ο Ερρίκος Λίτσης αφηγείται τη ζωή του στη LifO Facebook Twitter
Νιώθω ότι έχει περισσότερη αξία όταν γίνονται πολλοί άνθρωποι μάρτυρες της ίδιας σκηνής. Φωτο: Σπύρος Στάβερης / LIFO

• Έχω φίλους. Και κάνω ακόμα. Υπήρχαν άνθρωποι που, όταν είδαν το Σπιρτόκουτο ή το Η Ψυχή στο Στόμα, με λυπήθηκαν. Η αδερφή μου δεν άντεχε να με βλέπει να υποφέρω. Εγώ πέρασα φανταστικά, το φχαριστήθηκα. Κάποιοι είπαν πως η γλώσσα ήταν σκληρή και προκλητική. Άλλοι μάς είπαν υπερβολικούς. Γελάω όταν τ' ακούω αυτό. Κρυφοπουριτανισμός παύλα ψευδοσεμνοτυφία. Είναι αστείο που θέλουν οι άνθρωποι να βλέπουν πράγματα που δεν αντιστοιχούν στην πραγματικότητα. Είναι αστείο που σε όλα τα σίριαλ τα σπίτια έχουν μεγάλους καναπέδες και όλοι φοράνε σιδερωμένα ρούχα.

Γιατί κανείς δεν βλέπει το ψέμα; Όταν τρεις άντρες μιλάνε σε ένα συνεργείο, δεν λέει ό ένας στο άλλο «πιάσε ρε μπουμπούνα το μπουζόκλειδο» ή «φέρε την πένσα ρε χαζούλη». Όταν θες να κάνεις μια ρεαλιστική ταινία πρέπει να μιλάς ρεαλιστικά. Και να σ' αρέσει που παίζεις και είσαι κομμάτι της. Έπαιξα στις ταινίες του Οικονομίδη, της Ευαγγελάκου, του Παναγιωτόπουλου, της Μασκλαβάνου, του Νιζήρη – και στο Τσίου. Και στον Γκορίτσα τώρα. Γιατί ήθελα να είμαι κομμάτι τους. Αυτός ήταν ο λόγος. Τίποτα άλλο. Και αυτό θα κάνω στο μέλλον. Μάλλον αυτό θα ήθελα να κάνω.

• Υπάρχουν δυο ειδών ταινίες. Αυτές που σε κάνουν να θες να φας ποπ κορν κι αυτές που σε κάνουν να θες να πιεις δυο τρία ουίσκι. Μ' αρέσει να βλέπω ταινίες με παρέα. Νιώθω ότι έχει περισσότερη αξία όταν γίνονται πολλοί άνθρωποι μάρτυρες της ίδιας σκηνής. Μ' αρέσει που πολλοί άνθρωποι βλέπουν την ίδια εικόνα μπροστά τους.

• Μ' αρέσει να αλλάζω τη μούρη μου. Δεν καταλαβαίνω πώς ένας ηθοποιός μπορεί να παίξει το χρηματιστή και τον νταβατζή χωρίς να αλλάξει τη μούρη του. Στα ρεπό μου παίζω τον Ερρίκο.

Οι Αθηναίοι
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

«Η Ελλάδα που πρωτοείδα ήταν βουτηγμένη στη φτώχεια» ή «Γνώρισα/πρόλαβα μια Ελλάδα ανέγγιχτη και αναλλοίωτη». ή «Οι άνθρωποι στα νησιά δεν γνώριζαν καν τι σημαίνει τουρίστας»

Οι Αθηναίοι / «Τώρα η γλώσσα του Οδυσσέα είναι η γλώσσα μου. Και το Αιγαίο είναι η θάλασσά μου»

Γεννημένος στο Σικάγο, η αληθινή αλλαγή στη ζωή του ήρθε όταν ταξίδεψε για πρώτη φορά στα ελληνικά νησιά και την Αθήνα το 1954. Αποτύπωσε φωτογραφικά «τα χρόνια της ελπίδας σε μια Ελλάδα ανέγγιχτη και αναλλοίωτη». Σήμερα, εκφράζει την ανησυχία του για τα όμορφα τοπία της και τις γειτονιές, όπως η Πλάκα, που «είναι γεμάτες από καταστήματα με σουβενίρ». Ο φιλέλληνας φωτογράφος Ρόμπερτ Μακέιμπ είναι ο Αθηναίος της εβδομάδας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Βασιλική Δρίβα: «Με προσβάλλει να με χρησιμοποιούν σαν καθρέφτη για την ανωτερότητά τους»

Οι Αθηναίοι / Βασιλική Δρίβα: «Με προσβάλλει να με χρησιμοποιούν σαν καθρέφτη για την ανωτερότητά τους»

Ανατρέποντας πολλά από τα στερεότυπα που συνοδεύουν τους ανθρώπους με αναπηρία, η Βασιλική Δρίβα περιγράφει τις δυσκολίες που αντιμετώπισε αλλά και τις χαρές, και μπορεί πλέον να δηλώνει, έστω δειλά, πως είναι ηθοποιός. Είναι η Αθηναία της εβδομάδας.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Ειρήνη Φρεζάδου: «Είμαστε οι αρχιτέκτονες της ζωής μας»

Ειρήνη Φρεζάδου / Ειρήνη Φρεζάδου: «Ό,τι κλείνει στο κέντρο, ανοίγει στη θέση του ένα μπαρ ή ένα εστιατόριο»

Αγωνίζεται ενάντια «στην απληστία που ξοδεύει τον αρχιτεκτονικό, φυσικό και πολιτιστικό μας πλούτο». Βγήκε μπροστά για το κτίριο «που ντροπιάζει την Ακρόπολη». Και τώρα, το νέο της σχέδιο είναι η αναβίωση του ιστορικού σιδηροδρομικού δικτύου της Πελοποννήσου. 
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ
Αγορίτσα Οικονόμου

Αγορίτσα Οικονόμου / «Πέφτω να κοιμηθώ και σκέφτομαι ότι κάτι έχω κάνει καλά»

Βρέθηκε να κυνηγάει το όνειρο της υποκριτικής, χωρίς να γνωρίζει τον τρόπο, αλλά με τη βεβαιότητα ότι δεν ήθελε ποτέ να μείνει με την απορία «γιατί δεν το έκανα;». Μέσα από σκληρή δουλειά και πολλούς μικρούς ρόλους, κατάφερε να βρει τον δρόμο της στην τέχνη, στον οποίο προχωρά και αισθάνεται τυχερή. Η Αγορίτσα Οικονόμου είναι η Αθηναία της εβδομάδας.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Τάσος Μαντής: Από τα υδραυλικά στα αστέρια Michelin

Οι Αθηναίοι / Τάσος Μαντής: Από τα υδραυλικά στα αστέρια Michelin

Ένα απρόσμενο Σαββατοκύριακο σε ένα κότερο στάθηκε αρκετό για να αλλάξει τη ζωή του. Από την πρώτη του εμπειρία ως μάγειρας στον στρατό μέχρι τις κουζίνες των κορυφαίων εστιατορίων του κόσμου, κάθε σταθμός διαμόρφωσε τη φιλοσοφία του βραβευμένου σεφ. Σήμερα, μέσα από το αστεράτο Soil, αποδεικνύει πως η μαγειρική δεν είναι απλώς τέχνη, αλλά τρόπος ζωής.
M. HULOT
«Ελάχιστοι άνθρωποι που ασχολήθηκαν με την τέχνη άφησαν παρακαταθήκη»

Οι Αθηναίοι / «Αυτό που λέμε ευτυχισμένη ζωή δεν υπάρχει»

Ο Θέμης Ανδρεάδης γνώρισε τεράστια επιτυχία με το σατιρικό τραγούδι αλλά το ρίσκο να ασχοληθεί με το αγαπημένο του είδος, την μπαλάντα, τον άφησε εκτός μουσικής για σχεδόν είκοσι χρόνια. Η επιστροφή του με ένα δίσκο βινυλίου με συμμετοχές μουσικών από τις νεότερες γενιές ανοίγει ένα νέο, πιο φωτεινό κεφάλαιο στη ζωή του.
M. HULOT
Γιάννης Μπακογιαννόπουλος

Οι Αθηναίοι / Γιάννης Μπακογιαννόπουλος: «Η δημοσιότητα που έχω είναι μεγαλύτερη από την αξία μου»

Τη δεκαετία του '50 έβγαλε το πιο φτηνό εισιτήριο, βρέθηκε στο Παρίσι και κοιμόταν στο πάτωμα, προκειμένου να γνωρίσει το «μαγικό σύμπαν» του κινηματογράφου. Ο Βούλγαρης τον φωνάζει ακόμα «δάσκαλο», ενώ κάποτε του έλεγαν ότι οι κριτικές του έμοιαζαν να απευθύνονται μόνο στους φίλους του. Όμως εκείνος παρέμεινε πιστός στον δικό του δρόμο. Και είναι ο Αθηναίος της εβδομάδας.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Χρήστος Μποκόρος, εικαστικός

Οι Αθηναίοι / Χρήστος Μποκόρος: «Η τέχνη δεν είναι θέαμα, πρέπει να σε αφορά και να σε πονάει»

Όταν βρέθηκε στη Σχολή Καλών Τεχνών, ένιωσε ότι ναυάγησαν όλα του τα όνειρα και οι επιθυμίες. Αν και έχει ζωγραφίσει χιλιάδες κεράκια, ακόμα αισθάνεται αρχάριος, γιατί το καθένα είναι διαφορετικό, όπως και οι άνθρωποι. Για εκείνον, η τέχνη είναι ένα μνημείο, και κάθε φορά με τα έργα του ακουμπά εκεί που πονάει, για να παίρνει δύναμη.
M. HULOT
Μαίρη Κουκουλέ

Οι Αθηναίοι / Μαίρη Κουκουλέ (1939-2025): Η αιρετική λαογράφος που κατέγραψε τη νεοελληνική αθυροστομία

Μοίρασε τη ζωή της ανάμεσα στην Αθήνα και το Παρίσι, υπήρξε σύντροφος ζωής του επίσης αιρετικού Ηλία Πετρόπουλου. Ο Μάης του ’68 ήταν ό,τι συγκλονιστικότερο έζησε. Πέθανε σε ηλικία 86 ετών.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Θανάσης Σκρουμπέλος, συγγραφέας

Οι Αθηναίοι / «Δεν μπορεί να κερδίζει συνέχεια το δίκιο του ισχυρού»

Στο Λονδίνο, ο Θανάσης Σκρουμπέλος έλεγε ότι είναι «απ’ τον Κολωνό, γείτονας του Σοφοκλή». Έχοντας βγει από τα σπλάχνα της, ο συγγραφέας που έγραψε για την Αθήνα του περιθωρίου, για τη γειτονιά του και τον Ολυμπιακό, πιστεύει ότι η αριστερά που γνώρισε έχει πεθάνει, ενώ το «γελοίο που εκφράζει η ισχυρή άρχουσα τάξη» είναι ο μεγαλύτερός του φόβος.
M. HULOT
«Κάποια στιγμή έμαθα να βάζω στον λόγο μου ένα "ίσως", ένα "ενδεχομένως"»

Οι Αθηναίοι / «Κάποια στιγμή έμαθα να βάζω στον λόγο μου ένα "ίσως", ένα "ενδεχομένως"»

Στην Α’ Δημοτικού τη μάγεψε η φράση «Η Ντόρα έφερε μπαμπακιές». Διαμορφώθηκε με Προυστ, Βιρτζίνια Γουλφ, Γιώργο Ιωάννου και Κοσμά Πολίτη. Ως συγγραφέα την κινεί η περιέργεια για τις ανθρώπινες σχέσεις. Η Αγγέλα Καστρινάκη είναι η Αθηναία της εβδομάδας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Τζούλια Τσιακίρη

Οι Αθηναίοι / Τζούλια Τσιακίρη: «Οι ταβερνιάρηδες είναι ευεργέτες του γένους»

Με διαλείμματα στο Παρίσι και τη Νέα Υόρκη, έχει περάσει όλη της τη ζωή στο κέντρο της Αθήνας - το ξέρει σαν την παλάμη της. Έχει συνομιλήσει και συνεργαστεί με την αθηναϊκη ιντελεγκέντσια, είναι άλλωστε κομμάτι της. Εδώ και 60 χρόνια, με τη χειροποίητη, λεπτολόγα δουλειά της στον χώρο του βιβλίου και με τις εκδόσεις «Το Ροδακιό» ήξερε ότι δεν πάει για τα πολλά. Αλλά δεν μετανιώνει για τίποτα απ’ όσα της επιφύλαξε η μοίρα «εις τον ρουν της τρικυμιώδους ζωής της».
ΖΩΗ ΠΑΡΑΣΙΔΗ
Κωνσταντίνος Ρήγος

Οι Αθηναίοι / «Έχω αισθανθεί να απειλούμαι τη μέρα, όχι δουλεύοντας τη νύχτα»

Οκτάνα, Επίδαυρος, ΚΘΒΕ, Πέγκυ Ζήνα, Εθνικό, Λυρική, «Brokeback Mountain» και «Ρωμαίος και Ιουλιέτα». Ως χορογράφος και σκηνοθέτης, ο Κωνσταντίνος Ρήγος έχει κάνει τα πάντα. Και παρότι έχει αρκετούς haters, νιώθει ότι αυτοί που τον καταλαβαίνουν είναι πολύ περισσότεροι.
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΔΙΑΚΟΣΑΒΒΑΣ