Οι αθώοι άνθρωποι (δεν υπάρχουν)

Οι αθώοι άνθρωποι (δεν υπάρχουν) Facebook Twitter
Μια γυναίκα παίρνει το λουτρό της σε μια λακκούβα νερό. Είναι γυμνή σε ένα τοπίο που μοιάζει προϊστορικό. Θυμίζει την όαση της Σίβα, αλλά δεν είναι (η ταινία γυρίστηκε στο Ιράν, την Υεμένη και το Νεπάλ).
0

Κυκλοφόρησε σε Βlu-rayη Τριλογία της Ζωής του Παζολίνι και την είδα το Σαββατοκύριακο. Μεγαλύτερη εντύπωση μου έκαναν οι Σημειώσεις για μια Αφρικανική Ορέστεια, ένα ντοκιμαντέρ εργασίας που γύρισε το 1971 και υπήρχε ως extraσε έναν από τους τρεις δίσκους.

Πρώτα όμως η Τριλογία: δείτε αυτή την εικόνα από τις 1001 Νύχτες. Μια γυναίκα παίρνει το λουτρό της σε μια λακκούβα νερό. Είναι γυμνή σε ένα τοπίο που μοιάζει προϊστορικό. Θυμίζει την όαση της Σίβα, αλλά δεν είναι (η ταινία γυρίστηκε στο Ιράν, την Υεμένη και το Νεπάλ). Η γύμνια έχει τη φυσικότητα των αγαλμάτων κι αυτό προκαλεί ήδη κάτι παράξενο - διότι τα αγάλματα τα έχουμε συνδέσει με μια εκλεκτή στιγμή του πνεύματος, που μπόρεσε να διακρίνει στο κάλλος της σάρκας έναν κανόνα αξιοπρεπείας και ελευθερίας. Ενώ στην Αφρική έχουμε μάθει ότι κυριαρχούν τα ένστικτα, οι μαγγανείες και το υπερφυσικό. Η «σύγχυση» εντείνεται όταν μαθαίνουμε ότι αυτή ηγυναίκα, η απλή και απροσποίητη είναι βασίλισσα. Οι Ελληνίδες βασίλισσες πατούν με το ένα πόδι στον Όλυμπο - έχουν την ιδανική όψη των θεών. Αυτή εδώ θα μπορούσε να είναι μια οποιαδήποτε φελάχα.

Και οι τρεις ταινίες της Τριλογίας είναι ένα τέτοιο διαρκές παιχνίδι ασύμπτωτων εικόνων που η μια προβάλλεται πάνω στην άλλη. Χωριάτες με σπασμένα δόντια φορούν τη βασιλική πορφύρα, πρίγκιπες γίνονται τα «παιδιά της ζωής» (το υποπρολεταριάτο της Νάπολης και της Ρώμης, πριγκίπισσες είναι κάτι μικρές Αφρικάνες με λαγωχειλία και άσπρα, στραβά δόντια - μια είναι και λίγο αλλήθωρη!

Κι όμως. Το πράγμα λειτουργεί, αν και στηρίζεται σε μια εξωτική πεποίθηση: ότι στην Αφρική, στον ξεχασμένο Τρίτο Κόσμο, στην εσωστρεφή Μέση Ανατολή κ.λπ., ενδεχομένως να διασώζεται κάτι από την πρώτη αισθησιακή αυθεντικότητα των ανθρώπων, η αγνή χαρά και δόξα του σώματος - της καθαρής σαρκός η καθαρήη δονή. Ο Παζολίνι ταξιδεύει (με το μεγάλο μπάτζετ που του εξασφάλισε η τεράστια εμπορική επιτυχία του Δεκαήμερου - το οποίο παραναγνώστηκε ως πορνογράφημα και γέννησε 39 απομιμήσεις!) για να δώσει σάρκα και οστά στα ινδάλματα της ηδονής του. Δημιουργεί έτσι ένα από τα ωραιότερα παραμύθια του κινηματογράφου, έναν ιδιωτικό παράδεισο από ηδονές, γέλια και ευχαρίστηση - φιλιά και blowjobs κάτω από τον ίσκιο της ροδιάς. Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία του σινεμά που γκρο πλαν από γεννητικά όργανα δείχνονται κάτω από τους ήχους από γελάκια δροσερά...

Αργότερα,θα πει ότι ήταν λάθος του αυτές οι ταινίες- το σώμα, ακόμα και των προλετάριων,φέρει μέσα του τον ιό της καταναλωτικής αρρώστιας, τα γυμνά σώματα που χαίρονται γίνονται εικόνες που πουλιούνται και αγοράζονται και ολόκληρη η αστική Τέχνη, ακόμα και η καταγγελτική, γίνεται ένα ευχάριστο χωνευτικό του καταναλωτισμού. Βρισκόμαστε στο 1974, ο Παράδεισος γίνεται Κόλαση: ο σαντικός κόσμος του Σαλό, όπου το σώμα γίνεται εστία ζόφου και εγκλήματος.

Μου αρέσουν εξίσου οι δυο φάσεις του Παζολίνι, γιατί στους καλλιτέχνες έχει σημασία να ακολουθείς το βλέμμα τους, όχι να βλέπεις μόνο αυτό στο οποίο φτάνουν. Αυτός είναι ο λόγος που οι Σημειώσεις για μια Αφρικανική Ορέστεια (μια ταινία που δεν γύρισε ποτέ) μου έκαναν τόσο εντύπωση. Με φωνή off του ίδιου, περιπλανάται σε αφρικανικές χώρες για να βρει τους τόπους και τους ήρωες του κορυφαίου έργου του Αισχύλου. Σε ένα νεοσκαμμένο τάφο της Τανζανίας, όπου ένας φύλαρχος με την κόρη του σκορπάνε αλάτι, κατά το έθιμο, διαβάζει off τα λόγια της Ηλέκτρας που κάνει σπονδές στον τάφο του πατέρα της. Οι Ερινύες καταδείχνονται ως καταιγίδα στα κλαδιά των γιγαντιαίων δέντρων. Σκηνές από τον αιματηρό εμφύλιο της περιοχής γίνονται μέρος του αρχαίου μύθου. Εκεί που τα πρώτα αφρικανικά κράτη αποκτούν την ανεξαρτησία τους (δεκαετίες ‘60 και ‘70) τοποθετεί το λόγο της Αθηνάς, στο τέλος της Ορέστειας, που θεσπίζει το Νόμο των δικαστηρίων και σπέρνει πρώτη φορά την ιδέα και έννοια της Δημοκρατίας.

Ξαναβλέποντας αυτά τα φιλμ, διαπίστωσα ξανά πόσο σημαντικός άνθρωπος ήταν ο Παζολίνι. Πόσο λίγο μιλάμε πια για τα πράγματα που αξίζουν. Και πόσο λίγο προσπαθούμενα ελέγξουμε τους κανόνες που ορίζουντη ζωή.

Editorial
0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

 Ντέιβιντ Κρόνεμπεργκ: «Αν είσαι υπαρξιστής άθεος όπως εγώ, το ανθρώπινο σώμα είναι η ζωή σου»

Pulp Fiction / «Αν είσαι υπαρξιστής άθεος όπως εγώ, το ανθρώπινο σώμα είναι η ζωή σου»

Ο Ντέιβιντ Κρόνεμπεργκ επιστρέφει με το «Ο Κύριος των Νεκρών» και μιλά στη LiFO για τις σκέψεις του πάνω στο πένθος, την τεχνητή νοημοσύνη που του έλυσε τα χέρια, και εξηγεί γιατί ασχολείται διαρκώς με τρομακτικές καταστάσεις.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ
Βαλ Κίλμερ: Ο άνθρωπος που θα (μπορούσε να) γινόταν σταρ

Απώλειες / Βαλ Κίλμερ (1959-2025): Ο άνθρωπος που θα μπορούσε να είχε γίνει σούπερσταρ

Έφυγε από τη ζωή ο Κρις του «Heat», ο Iceman του «Top Gun», ο «ξανθός» Μπάτμαν του Τζόελ Σουμάχερ, ο Τζιμ Μόρισον του Όλιβερ Στόουν, ο γκέι ντέτεκτιβ του «Kiss Kiss Bang Bang», ένας ηθοποιός που κατέγραψε μερικές αξέχαστες εμφανίσεις στο ενεργητικό του, μα δεν έκανε την αναμενόμενη καριέρα μεγάλου σταρ λόγω ατυχών συγκυριών αλλά και προσωπικών επιλογών.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
Η Λάιζα Μινέλι σήμερα δηλώνει ευτυχισμένη. ή Λάιζα Μινέλι: Mια απίστευτη ιστορία επιβίωσης.

Οθόνες / Λάιζα Μινέλι: Mια απίστευτη ιστορία επιβίωσης

Gay icon, μια χαρισματικά αφοσιωμένη performer, αλλά και αντικείμενο χλεύης. Το ντοκιμαντέρ του Μπρους Ντέιβιντ Κλάιν «Liza: A Truly Terrific, Absolutely True Story» σίγουρα δεν αφηγείται την ιστορία ενός τυπικού nepo baby.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ
τομ χάρντι

Οθόνες / 10 τηλεοπτικές σειρές που θα δούμε την άνοιξη

Από τη μεγάλη επιστροφή του «The Last of Us» σε εκείνη του «Αστερίξ» και από τη σεξουαλική αναζήτηση της Μισέλ Ουίλιαμς σε μια απολαυστική ματιά στον κόσμο του σύγχρονου μπαλέτου, αυτές είναι οι σειρές που θα μας κρατήσουν καθηλωμένους στη μικρή οθόνη το επόμενο διάστημα.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
Οι 10 αγαπημένες ταινίες της Μαρίνας Σάττι

Μυθολογίες / «Οι εικόνες του Ζβιάγκιντσεφ είναι υπνωτιστικές»: Οι 10 αγαπημένες ταινίες της Μαρίνας Σάττι

Στην κινηματογραφική λίστα της τραγουδοποιού, η σιωπή λέει περισσότερα από τα λόγια, οι εικόνες αποκαλύπτουν κρυμμένα συναισθήματα, οι κόσμοι είναι γεμάτοι αβεβαιότητες και συγκρούσεις, και η μουσική έχει μια ιερή διάσταση.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΝΕΤΤΑ ΓΙΑΚΙΝΤΖΗ
21 ντοκιμαντέρ του 21ου αιώνα που αξίζει να δείτε

Οθόνες / 21 ντοκιμαντέρ του 21ου αιώνα που αξίζει να δείτε

Από μια σπουδαία στιγμή του σκορσεζικού σινεμά ως την ψηφιακή επανάσταση της Ανιές Βαρντά κι από το συγκλονιστικό δίπτυχο του Τζόσουα Οπενχάιμερ ως τη μεγάλη φιλμική «σκανταλιά» του Banksy, αυτοί είναι 21 σταθμοί του σύγχρονου σινεμά τεκμηρίωσης που πρέπει να έχει δει κάθε σινεφίλ.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
«Μπορεί να γίνει μια παραγωγή σαν το “Flow” στην Ελλάδα, αρκεί να το θέλουμε»

Οθόνες / «Μπορεί να γίνει μια παραγωγή σαν το “Flow” στην Ελλάδα, αρκεί να το θέλουμε»

Με αφορμή τη δεύτερη απονομή των βραβείων Stratos, που τιμούν το ελληνικό animation, o πρόεδρος της ASIFA HELLAS Κωνσταντίνος Κακαρούντας μιλά για την άνθηση της σκηνής, τις προκλήσεις και για το πώς η Ελλάδα μπορεί να πετύχει μια παραγωγή οσκαρικού επιπέδου.
ΜΑΡΙΑ ΠΑΠΠΑ
 «Εσύ, θείο, δεν θα φύγεις, θα μείνεις εδώ μαζί μου!» ή Γιάννα Δεληγιάννη: «Βρίσκω την ουσία μόνο στο να στηρίζει ο ένας τον άλλον». ή Η Γιάννα Δεληγιάννη προβάλλει ταινίες στους μαθητές της άγονης γραμμής.

Οθόνες / Η Γιάννα Δεληγιάννη προβάλλει ταινίες στους μαθητές της άγονης γραμμής

Η κινηματογραφίστρια και πρόεδρος της Cinemathesis μιλά για την πρωτοβουλία της να υλοποιεί κινηματογραφικά εργαστήρια για παιδιά σε απομακρυσμένα δημοτικά σχολεία της άγονης γραμμής, το όραμα και το αποτύπωμα της δράσης της, για τις δυσκολίες που αντιμετώπισε και για το τι λείπει από την τυπική εκπαίδευση.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Γιατί το «Adolescence» έχει αναδειχθεί σε παγκόσμιο φαινόμενο;

Pulp Fiction / Γιατί το «Adolescence» έχει αναδειχθεί σε παγκόσμιο φαινόμενο;

Είναι η τεχνική αρτιότητα μιας αστυνομικής σειράς με επίκαιρο κοινωνικό θέμα που της χαρίζει τόσο μεγάλο αντίκτυπο στο κοινό; Ή μήπως η πραγματική δύναμη πηγάζει από τον φόβο των γονιών για τις εγκληματικές παραλείψεις και, κυρίως, για την άγνοιά τους απέναντι στα κρυφά σημάδια του ψηφιακού κόσμου;
ΘΟΔΩΡΗΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ
Η μαμά μου, ο Μπαρτ Ρέινολντς κι ένας θάνατος που παραμένει μυστηριώδης εδώ και μισό αιώνα

Οθόνες / Η μαμά μου, ο Μπαρτ Ρέινολντς κι ένας θάνατος που παραμένει μυστηριώδης εδώ και μισό αιώνα

Ο γιος της ηθοποιού Σάρα Μάιλς ήταν τεσσάρων ετών όταν βρέθηκε νεκρός ο μάνατζερ και πρώην εραστής της μητέρας του. Οι υποψίες είχαν πέσει τότε πάνω στον συμπρωταγωνιστή της Μπαρτ Ρέινολντς. 51 χρόνια αργότερα, ο Μπολτ προσπαθεί να θυμηθεί τι συνέβη.
LIFO NEWSROOM
Το Παιδί Τραύμα επιλέγει τις 10 αγαπημένες του ταινίες

Μυθολογίες / «Το Festen έχει επηρεάσει τους στίχους μου»: Οι 10 αγαπημένες ταινίες του Παιδιού Τραύματος

Χάνεκε αλλά και Αγγελόπουλος, «Καμιά πατρίδα για τους μελλοθάνατους» αλλά και «Aftersun», το Παιδί Τραύμα επιλέγει 10 ταινίες που κυμαίνονται από τον ωμό ρεαλισμό και τη βία μέχρι τον θρίαμβο της ποίησης και της τρυφερότητας.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΝΕΤΤΑ ΓΙΑΚΙΝΤΖΗ
10 εξαιρετικές ταινίες που μπορείτε να δείτε τώρα στο Netflix

Οθόνες / 10 εξαιρετικές ταινίες που μπορείτε να δείτε τώρα στο Netflix

Το Netflix έχει γίνει ο παράδεισος της εύκολης ψυχαγωγίας, αλλά για τους πραγματικούς σινεφίλ κρύβει και έναν άλλο κόσμο. Αυτή είναι μια λίστα με ταινίες που απαιτούν προσοχή και αφοσίωση, που αξίζουν τον κόπο.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ