Πώς το Χαλάνδρι προσπαθεί να καταπολεμήσει τη σπατάλη τροφίμων

Πώς το Χαλάνδρι προσπαθεί να καταπολεμήσει τη σπατάλη τροφίμων Facebook Twitter
Το ψωμί που παρασκεύασε το αρτοποιείο BREAD BC από τη χρησιμοποιημένη βύνη της ζυθοποιίας περιέχει δίκοκκο πιτυρούχο αλεύρι.
0

ΣΤΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙ ΞΕΚΙΝΗΣΕ μια πολύ ενδιαφέρουσα προσπάθεια food upcycling, ανοίγοντας ένα νέο δημιουργικό μονοπάτι στην καταπολέμηση της σπατάλης τροφίμων, ένα ζήτημα που αποτελεί πανευρωπαϊκό πρόβλημα και έχει αρνητικό αντίκτυπο στο περιβάλλον, την κοινωνία και την οικονομία.

Ο δήμος Χαλανδρίου, δύο εργαστήρια της Σχολής Χημικών του ΕΜΠ και η συνεργασία δύο τοπικών επιχειρήσεων, μιας μικροζυθοποιίας και ενός αρτοποιείου, κατάφεραν να δημιουργήσουν δύο νέα προϊόντα «ανωκύκλωσης» (food upcycling), με στόχο την αποτροπή της απώλειας τροφίμων. Τα ψωμιά που περισσεύουν γίνονται η πρώτη ύλη για την παραγωγή μπίρας και, αντίστοιχα, η χρησιμοποιημένη βύνη της ζυθοποιίας γίνεται το βασικό υλικό για ένα νέο ψωμί. 

Η κυριολεκτική μετάφραση της λέξης upcycling είναι «αναβαθμιστική ανακύκλωση». Επί της ουσίας, όμως, η «διατροφική ανωκύκλωση», όπως συνήθως μεταφέρεται στη γλώσσα μας ο όρος «food upcycling», αναφέρεται στην παραγωγή νέων προϊόντων υψηλής θρεπτικής αξίας που προέκυψαν από διατροφικά υποπροϊόντα, τα οποία προήλθαν από την παραγωγή κάποιων άλλων. Στη συγκεκριμένη περίπτωση τα υποπροϊόντα αυτά είναι η χρησιμοποιημένη βύνη και τα υπολείμματα των ψωμιών.

Το ψωμί που παρασκεύασε το αρτοποιείο BREAD BC από τη χρησιμοποιημένη βύνη της ζυθοποιίας περιέχει δίκοκκο πιτυρούχο αλεύρι. Λόγω της επεξεργασμένης βύνης, είναι υψηλής περιεκτικότητας σε πρωτεΐνες και χαμηλής περιεκτικότητας σε σάκχαρα. Η διαδικασία της παραγωγής του τυποποιείται αυτό το διάστημα με τη συνδρομή δύο εργαστηρίων της Σχολής Χημικών Μηχανικών του ΕΜΠ. Έως τα τέλη Δεκεμβρίου το προϊόν θα βρίσκεται στις αρτοθήκες του αρτοποιείου. Αντίστοιχα, η ζυθοποιία Αναστασίου δημιούργησε μια μπίρα που ζυθοποιήθηκε από υπολείμματα ψωμιού.

Πώς το Χαλάνδρι προσπαθεί να καταπολεμήσει τη σπατάλη τροφίμων Facebook Twitter
Έως τα τέλη Δεκεμβρίου το προϊόν θα βρίσκεται στις αρτοθήκες του αρτοποιείου.

Στο Χαλάνδρι το πρώτο εργαστήριο «ανωκύκλωσης»

Το πρώτο εργαστήριο «ανωκύκλωσης» που οργανώθηκε στην Ελλάδα υπό την αιγίδα του Ελληνικού Οργανισμού Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ) στήθηκε στο Χαλάνδρι και όχι αδίκως. Ο δήμος Χαλανδρίου πριν από δύο χρόνια σύστησε μια Μονάδα Αποτροπής Απωλειών Τροφών και Δημιουργίας Τροφικών Αποβλήτων.

 Γεράσιμος Λυμπεράτος,
Γεράσιμος Λυμπεράτος

Ψυχή της μονάδας αυτής είναι ο Γεράσιμος Λυμπεράτος, εντεταλμένος δημοτικός σύμβουλος για θέματα κυκλικής οικονομίας του δήμου και καθηγητής του ΕΜΠ. Μας εξήγησε ότι «η μονάδα αποτροπής απωλειών τροφών έχει πραγματοποιήσει σημαντικές μετρήσεις των τροφίμων που απορρίπτονται από τους παιδικούς σταθμούς, τα σχολεία, τα καταστήματα εστίασης και τα νοικοκυριά της πόλης, ενώ έχει ήδη υλοποιήσει σημαντικές δράσεις για την πρόληψη των απωλειών τροφίμων, όπως ευαισθητοποίηση των πολιτών με δράσεις μαγειρικής zero waste και με παραγωγή εντύπου που περιέχει συνταγές οι οποίες αξιοποιούν τα τρόφιμα που έχουν ξεχαστεί στο ψυγείο ή την κουζίνα μας». 

Πώς αξιοποιείται το πλεόνασμα τροφών

Ο Γεράσιμος Λυμπεράτος υποστηρίζει ότι ο δήμος Χαλανδρίου προσπαθεί «για τη βέλτιστη αξιοποίηση του αναπόφευκτου πλεονάσματος τροφών που δημιουργείται στην αλυσίδα τροφών». Αυτό έχει επιτευχθεί μέσα από τη αναδιανομή τροφίμων, πριν αυτά φτάσουν στην ημερομηνία λήξης τους. 

Ο δήμος κατάφερε, σε συνεννόηση με τοπικές επιχειρήσεις και φορείς, το πλεόνασμα αυτών των τροφίμων να κατευθύνεται στο Κοινωνικό Παντοπωλείο. Η «ανωκύκλωση» (food upcycling) των παραπροϊόντων επιχειρήσεων είναι το νέο εγχείρημα και το πρώτο δείγμα είναι αυτή η συνεργασία ζυθοποιίας - αρτοποιίας: «Έχοντας ήδη κατακτήσει σημαντική τεχνογνωσία στην αξιοποίηση των βιοαποβλήτων, ο δήμος προχωρά ένα βήμα παραπέρα με την αποτροπή της δημιουργίας τους», αναφέρει ο Γ. Λυμπεράτος.

Το εγχείρημα του upcycling δεν ήταν εύκολο, όπως εξήγησαν οι επιχειρηματίες που συμμετείχαν. Για τον Περικλή Βούρθη, ιδιοκτήτη του αρτοποιείου, ήταν μια «πολύ μεγάλη πρόκληση», ενώ για τον Φώτη Αναστασίου της ομώνυμης μικροζυθοποιίας η συνεργασία αυτή ανέδειξε έναν νέο δρόμο.

Πώς το Χαλάνδρι προσπαθεί να καταπολεμήσει τη σπατάλη τροφίμων Facebook Twitter
Η ζυθοποιία Αναστασίου δημιούργησε μια μπίρα που ζυθοποιήθηκε από υπολείμματα ψωμιού.

Τα χαμένα δισ. της σπατάλης τροφίμων

Ο κοινωνικός και οικονομικός αντίκτυπος που έχει η σπατάλη τροφίμων στην Ευρώπη είναι τεράστιος. Η Αλεξάνδρα Τόγια, διευθύνουσα σύμβουλος του Ελληνικού Οργανισμού Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ), ανέφερε κατά την παρουσίαση του εργαστηρίου «ανωκύκλωσης» στο Χαλάνδρι ότι το κόστος για την Ε.Ε. από την ετήσια σπατάλη τροφίμων εκτιμάται στα 132 δισ. ευρώ, την ίδια στιγμή που, όπως τόνισε, «εκατομμύρια άνθρωποι δεν έχουν κάθε μέρα πρόσβαση σε κανονικό γεύμα, παρά μόνο ανά δύο ημέρες».

Η σπατάλη τροφίμων με αριθμούς

Για την Ευρωπαϊκή Ένωση η σπατάλη τροφίμων «ασκεί περιττή πίεση στους φυσικούς πόρους και επηρεάζει την επισιτιστική ασφάλεια». Οι κανόνες της Ε.Ε. αποσκοπούν στην πρόληψη και τη μείωση της απώλειας και της σπατάλης τροφίμων. Στην Ε.Ε. η ετήσια σπατάλη τροφίμων υπολογίζεται σε σχεδόν 59 εκατομμύρια τόνους, που αντιστοιχούν σε 131 κιλά ανά άτομο. Οι κύριες επιπτώσεις της αφορούν το περιβάλλον, την οικονομία και την κοινωνία.

Όσον αφορά το περιβάλλον, υπολογίζεται ότι το 16% των συνολικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου προέρχονται από το σύστημα τροφίμων της Ε.Ε.

Όσον αφορά την κοινωνία, η μείωση της σπατάλης τροφίμων αφορά περί τα 33 εκατομμύρια ανθρώπους, οι οποίοι, σύμφωνα με τα στοιχεία, δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να απολαμβάνουν ένα πλήρες γεύμα ανά δύο ημέρες, τη στιγμή που τόνοι τροφίμων καταλήγουν στα σκουπίδια, ενώ από την Ευρωπαϊκή Ένωση χάνονται έως και 132 δισ. λόγω της σπατάλης τροφίμων.

Η ιστορία του food upcycling στο Χαλάνδρι στηρίζεται οικονομικά από το πρόγραμμα Horizon Europe ToNoWaste, στο οποίο συμμετέχει ως εταίρος ο δήμος Χαλανδρίου, θα συνεχιστεί και με νέες επιχειρήσεις και αποτελεί ένα χρήσιμο παράδειγμα για τη δημιουργική αξιοποίηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων. 

Οπτική Γωνία
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

«Ο Μασκ δεν είναι Ναζί ακριβώς, αλλά μπορεί να είναι κάτι ακόμα χειρότερο»

Οπτική Γωνία / «Ο Μασκ δεν είναι Ναζί ακριβώς, αλλά μπορεί να είναι κάτι ακόμα χειρότερο»

Viral έχει γίνει η ανάρτηση του πρώην φίλου και συνεργάτη του Έλον Μασκ, Φίλιπ Λόου, επιφανή νευροεπιστήμονα, ιδρυτή της εταιρείας Neurovigil και εφευρέτη του iBrain, όπου γράφει μεταξύ άλλων ότι λίγη σημασία έχει τελικά αν κάποιος είναι πραγματικά Ναζί από τη στιγμή που ενεργεί ως Ναζί.
THE LIFO TEAM
«Αν κλείσει το TikTok, δεν θα θυμάσαι καν ποιος είμαι»

Social media / «Αν κλείσει το TikTok, δεν θα θυμάσαι καν ποιος είμαι»

Ο σεφ Eraldo μιλά για τους ρατσιστικούς χαρακτηρισμούς που επανοικειοποιείται και χρησιμοποιεί ως «όπλο» στα viral βίντεό του στο TikTok, αλλά και για την πιθανότητα η εφαρμογή μια μέρα απλώς να εξαφανιστεί.
ΠΕΝΝΥ ΜΑΣΤΟΡΑΚΟΥ
Τέμπη: Πού βρισκόμαστε δύο χρόνια μετά

Βασιλική Σιούτη / Τέμπη: Πού βρισκόμαστε δύο χρόνια μετά

Η δικαστική έρευνα είναι σε εξέλιξη, αλλά η κοινωνία πιέζει να αποδοθούν ευθύνες στους υπαίτιους. Τα αναπάντητα ερωτήματα είναι αρκετά και η κυβέρνηση δεν έχει πείσει πως έχει κάνει ό,τι χρειάζεται για να διευκολύνει την έρευνα της Δικαιοσύνης.
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ
Ο Κηφισός και τα αντιπλημμυρικά έργα στην Αττική «μπάζουν νερά»;

Ρεπορτάζ / Ο Κηφισός και τα αντιπλημμυρικά έργα στην Αττική «μπάζουν νερά»;

Πώς ιεραρχούνται τα έργα αντιπλημμυρικής προστασίας στην Αττική; Είναι στη σωστή κατεύθυνση; Θα ήταν εφικτό ο πλημμυρικός κίνδυνος να αντιμετωπιστεί με λύσεις βασισμένες στη φύση, και τι μπορεί να γίνει στον Κηφισό;
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ
«Ναι, δεν υπάρχουν μόνο δύο φύλα»

Οπτική Γωνία / «Όχι, δεν υπάρχουν μόνο δύο φύλα»

Το επικοινωνιολόγ@ Jay Ραΐσης και η κλινική ψυχολόγος, συνιδρύτρια του Orlando LGBT+, Νάνσυ Παπαθανασίου εξηγούν γιατί το κοινωνικό φύλο είναι ένα κατασκεύασμα και πώς η ρητορική μίσους κανονικοποιεί και ενδυναμώνει την άσκηση κάθε είδους βίας στην καθημερινότητα. 
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Ανελκυστήρες: Τα ατυχήματα και τα θολά σημεία

Ρεπορτάζ / Δημόσιοι ανελκυστήρες: Τα ατυχήματα και το περίπλοκο νομικό πλαίσιο

Γιατί χιλιάδες ανελκυστήρες είναι άγνωστοι σήμερα στην πολιτεία; Τι συμβαίνει με τις συμβάσεις συντήρησης και πιστοποίησής τους; Με αφορμή τα πρόσφατα ατυχήματα σε δύο νοσοκομεία, αναζητήσαμε απαντήσεις.
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ
Το εκκρεμές του Μαξίμου και η τυραννία της μειοψηφίας και της πλειοψηφίας 

Βασιλική Σιούτη / Το εκκρεμές του Μαξίμου και η τυραννία της μειοψηφίας και της πλειοψηφίας 

Μία μέρα μετά την ορκωμοσία του Τραμπ ο πρωθυπουργός δήλωσε πως τυχαίνει να πιστεύει κι αυτός ότι υπάρχουν δύο φύλα, το αρσενικό και το θηλυκό. Πριν από δύο χρόνια όμως έλεγε άλλα. Τι πιστεύει τελικά; 
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ
Το τέλος ταφής και το χάος της ανακύκλωσης

Ρεπορτάζ / Το τέλος ταφής απορριμμάτων και το χάος της ανακύκλωσης

Την κορυφή του παγόβουνου της αδιέξοδης διαχείρισης των απορριμμάτων στην Αττική  φαίνεται να αποτελεί το τέλος ταφής απορριμμάτων, τα χρήματα, δηλαδή, που είναι υποχρεωμένοι να πληρώσουν οι δήμοι για τις ποσότητες των σκουπιδιών που κατευθύνουν στην ταφή και δεν ανακυκλώνουν.
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ