Δίκη Φιλιππίδη: Τι άλλο θ' ακούσουμε;

JUSTICE Facebook Twitter
Οι γυναίκες που έχουν υποστεί σεξουαλική βία δεν εμπιστεύονται τη Δικαιοσύνη. Εικονογράφηση: bianka/LIFO
0



ΓΙΑ ΝΑ ΜΗΝ ΟΔΗΓΗΘΕΙ
 μια κοινωνία στην κανονικοποίηση της αυτοδίκιας, είναι πολύ σημαντικό να πιστεύει στη Δικαιοσύνη. Έχουμε συμφωνήσει ότι θα ζούμε οργανωμένα και πως προϋπόθεση για να ζούμε έτσι είναι ότι την αδικία που μας έγινε θα τη διαχειριστούν ορθά τα κατάλληλα διαμορφωμένα όργανα. Το κοινωνικό αυτό συμβόλαιο για να λειτουργήσει χρειάζεται την πίστη των κοινωνών. Η Δικαιοσύνη χρειάζεται σεβασμό και αυτός ο σεβασμός πρέπει να είναι κοινωνικά παγιωμένος, να έρχεται οργανικά και χωρίς δεύτερη σκέψη. 

Οι γυναίκες που έχουν υποστεί σεξουαλική βία δεν εμπιστεύονται τη Δικαιοσύνη. Όταν μια γυναίκα βιάζεται, κακοποιείται σεξουαλικά από σύντροφο, συγγενή ή εργοδότη, όταν την απειλούν, την εκβιάζουν και της ανακοινώνουν ότι θα της καταστρέψουν τη ζωή ανεβάζοντας τις φωτογραφίες της στο ίντερνετ, δεν σκέφτεται: «Θα στραφώ στη Δικαιοσύνη και θα δικαιωθώ, στο δικαστήριο βρίσκουμε το δίκιο μας». Για τις γυναίκες που είναι θύματα τέτοιων εγκλημάτων, ο αγώνας για δικαιοσύνη φαντάζει σαν μια δεύτερη, πολυετής βία και ένας μακρύς εξευτελισμός. 

Η κοινωνική αντίδραση που έχει προκληθεί εμένα μου λέει ότι απ’ όσα έχουν συμβεί τα τελευταία χρόνια κάτι έχει μείνει στα κοινωνικά αντανακλαστικά των ανθρώπων. Παλιότερα, τέτοιες ειδήσεις θα αναφέρονταν πρωτίστως σε φεμινιστικές σελίδες και σάιτ. Τώρα είναι παντού. 

Οι φράσεις που μάθαμε ότι ειπώθηκαν στη δικαστική αίθουσα έμοιαζαν εκ πρώτης όψεως με κάτι που θα έλεγε ένας συνήγορος υπεράσπισης. Σε πρώτη ανάγνωση, η συνειδητοποίηση ότι φέρεται να βγήκαν απ’ το στόμα εισαγγελέα προκαλεί παγωμάρα. Γιατί ο ρόλος του εισαγγελέα είναι αποσαφηνισμένος στο νομικό μας σύστημα. O εισαγγελέας οφείλει να είναι, πάνω απ’ όλα, το πρόσωπο στη διαδικασία της ποινικής δίκης που πασχίζει αμερόληπτα να βρει την αλήθεια. Είναι πάντα θλιβερό όταν ένας θεσμός μάς θυμίζει ότι είναι άνθρωπος και ιδιαιτέρως απογοητευτικό όταν πίσω από ρόλους που αξιώνουν σεβασμό δεν βρίσκονται παρά απλοί, καθημερινοί άντρες. Πατριαρχία είναι, μεταξύ άλλων, και αυτό: να έχεις απέναντί σου τη φαντασίωση της αμεροληψίας, λίγο πριν δεις ότι αυτός που θα ’πρεπε να την εκπροσωπεί είναι ένας ακόμη. Ένας ακόμη, σαν τόσους και τόσους προηγούμενους, απλώς σε μια θέση που έχει τεράστια σημασία για τη ζωή σου. Αυτό που διαβάσαμε ότι συνέβη στη δίκη του Φιλιππίδη είναι ακριβώς ένα από τα πράγματα που φοβούνται τα θύματα. 

Η έννοια της δευτερογενούς θυματοποίησης υπάρχει δεκαετίες στη νομική συζήτηση. Πρόκειται για την αναγνώριση του γεγονότος ότι τα θύματα «επαναθυματοποιούνται» στις δικαστικές αίθουσες. Μέσα απ’ αυτό τον όρο άνοιξαν σιγά σιγά συζητήσεις στην ποινική δίκη: φέρνεις το παιδί στην αίθουσα με τον βιαστή πατέρα του; Βάζεις τον νεαρό, φτωχό, μετανάστη εργαζόμενο να κάτσει κοντά στον θύτη που τον απειλούσε ότι θα τον σκοτώσει και θα του κάψει το σπίτι; Βάζεις τη βιασμένη γυναίκα ν’ αντικρίσει τον βιαστή της; Πόση επαφή είναι απαραίτητη; Με τι τρόπο επιτυγχάνουμε την «αναζήτηση της αλήθειας» χωρίς να φέρουμε τον παθόντα μπροστά στον θύτη και χωρίς να τον εξευτελίσουμε; 

Το σχόλιο «οι βιαστές ανοίγουν την πόρτα; To ακούσαμε κι αυτό» δείχνει την κοινή άποψη ενός καθημερινού άντρα. Απλώς, οι πολίτες μιας χώρας μπορούν να έχουν την αξίωση οι άνδρες που στελεχώνουν τη Δικαιοσύνη να μην είναι καθημερινοί άντρες. Η Δικαιοσύνη είναι λειτούργημα. Είναι απασχόληση υψηλού επιπέδου. Πρέπει αυτό το υψηλό επίπεδο να είναι παρόν στις δικαστικές αίθουσες και πρέπει οπωσδήποτε να μη μεταχειρίζεται ο θεσμός το θύμα ως ένα πρόσωπο άξιο σαρκασμού, ειρωνείας και υποτίμησης. 

Επιστρέφω εκεί απ' όπου ξεκίνησα. Η πολιτεία πρέπει να προσπαθήσει να κερδίσει την εμπιστοσύνη των γυναικών αν ενδιαφέρεται για την πίστη τους στους θεσμούς της. Αν το κράτος θέλει οι γυναίκες να καταγγέλλουν, πρέπει να τις βοηθήσει να καταγγέλλουν. Όταν οι φεμινίστριες λέμε «εγώ, αδελφή μου, σε πιστεύω», δεν θέλουμε να είμαστε δραματικές. Η φράση αυτή πάει να μαζέψει τ’ αμάζευτα: ξέρουμε ότι το «σύστημα» δυσπιστεί και παρέχουμε στήριξη σε κάποια που ξέρει ότι οι πρώτες φράσεις που θ’ ακούσει όταν πει τι της συνέβη θα είναι «μωρέ, μήπως το πήρες στραβά και δεν το εννοούσε έτσι;», «μήπως το φαντάστηκες;», «ε, καλά, μια φορά συνέβη, ξέχνα το». 

Η κοινωνική αντίδραση που έχει προκληθεί εμένα μου λέει ότι απ’ όσα έχουν συμβεί τα τελευταία χρόνια κάτι έχει μείνει στα κοινωνικά αντανακλαστικά των ανθρώπων. Παλιότερα, τέτοιες ειδήσεις θα αναφέρονταν πρωτίστως σε φεμινιστικές σελίδες και σάιτ. Τώρα είναι παντού. 

Οι δίκες αυτές θα γίνουν η ιστορία των γυναικών αύριο. Το ότι αυτά τα πράγματα «προκαλούν σάλο» και δεν είναι απλώς Τετάρτη δείχνει ότι κάποιες κοινωνικές ζυμώσεις συμβαίνουν αναπόφευκτα. Ο σεξισμός ήταν και είναι παντού, αλλά το ευχάριστο είναι ότι φαίνεται να δεχόμαστε να τον αναγνωρίσουμε ολοένα και περισσότερο. 

Τώρα μένει να δούμε το ακόμη πρακτικότερο. Θα είναι η μόνη συνέπεια η κοινωνική κατακραυγή ή έπεται συνέχεια; 

Οπτική Γωνία
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Δίκη Φιλιππίδη: Ο εισαγγελέας ζήτησε από καταγγέλλουσα να καθίσει δίπλα στον κατηγορούμενο για να αναπαραστήσει την απόπειρα βιασμού

Ελλάδα / Δίκη Φιλιππίδη: Ο εισαγγελέας ζήτησε από καταγγέλλουσα να καθίσει δίπλα στον κατηγορούμενο για να αναπαραστήσει την απόπειρα βιασμού

Αντιδράσεις από την πολιτική αγωγή που ζήτησε από την πρόεδρο να προστατεύσει τη μάρτυρα - «Στη Γαλλία έχουμε 51 βιασμούς, εδώ έχουμε μία απόπειρα... Μην τρελαθούμε κιόλας», είπε μεταξύ άλλων ο εισαγγελέας
LIFO NEWSROOM
«Τα περισσότερα περιστατικά αστυνομικής βίας εκδηλώνονται σε βάρος ειρηνικών διαδηλωτών»  

Βιβλίο / «Τα περισσότερα περιστατικά αστυνομικής βίας εκδηλώνονται σε βάρος ειρηνικών διαδηλωτών»  

Μια επίκαιρη συζήτηση με την εγκληματολόγο Αναστασία Τσουκαλά για ένα πρόβλημα που θεωρεί «πρωτίστως αξιακό», με αφορμή την κυκλοφορία του τελευταίου της βιβλίου της το οποίο αφιερώνει «στα θύματα, που μάταια αναζήτησαν δικαιοσύνη».
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Μιχάλης Τσιντσίνης: «Σοβαρή ενημέρωση δεν σημαίνει και ξενέρωτη» Ή «Δεν λείπει η άποψη αλλά η έρευνα και η νηφάλια σκέψη»

Συνέντευξη / Μιχάλης Τσιντσίνης: «Σοβαρή ενημέρωση δεν σημαίνει και ξενέρωτη»

Ο διευθυντής σύνταξης της κυριακάτικης έκδοσης της «Καθημερινής» δίνει την πρώτη του συνέντευξη και μιλά για το μέλλον των εντύπων, την ποιοτική δημοσιογραφία, τα social media αλλά και την κριτική που έχει δεχθεί κατά καιρούς το μέσο στο οποίο εργάζεται. 
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Τι ήθελε και τι πέτυχε με τον ανασχηματισμό ο Κυριάκος Μητσοτάκης

Βασιλική Σιούτη / Τι ήθελε και τι πέτυχε με τον ανασχηματισμό ο Κυριάκος Μητσοτάκης

Το Μέγαρο Μαξίμου πόνταρε στο επικοινωνιακό φρεσκάρισμα της κυβέρνησης, αλλά, αντί γι’ αυτό, βρέθηκε να αντιμετωπίζει νέες κρίσεις που προέκυψαν από τον ανασχηματισμό.
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ
Ναυάγιο Sea Diamond: Νέα δικαστική συνέχεια από τον δήμο Θήρας

Ρεπορτάζ / Ναυάγιο Sea Diamond: Ξανά στις δικαστικές αίθουσες

Δεκαοκτώ ολόκληρα χρόνια από τη δραματική βύθιση του κρουαζιερόπλοιου Sea Diamond στην καλντέρα της Σαντορίνης, η υπόθεση εξακολουθεί να εξετάζεται. Την Πέμπτη, στο Αστικό Εφετείο Πειραιά, θα υπάρξει νέα συνέχεια.
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ
Λυκούργος Πορφύρης: «Αν το βασικό σου κριτήριο στα σεξουαλικά σου θέλω είναι η ομορφιά, νομίζω ότι μάλλον κάνεις πολύ βαρετό σεξ»

Κοκέτα / Λυκούργος Πορφύρης: «Η ταμπέλα του όμορφου υπάρχει ως φετίχ για τον αλφισμό»

Ο Λυκούργος είναι καλλιτέχνης και queer ακτιβιστής γύρω από την αναπηρία που ζει μεταξύ Όσλο και Αθήνας, βασικά, είναι ένας πολύ ωραίος τύπος και μας τα είπε όλα έτσι ακριβώς όπως τα σκέφτεται. 
ΙΩΝΑΣ ΚΑΛΛΙΜΑΝΗΣ
tsafos

Βασιλική Σιούτη / Η αντιπολίτευση ζητά κι άλλη αποπομπή μετά τον Δοξιάδη

Το θέμα του Αρίστου Δοξιάδη μοιάζει να κλείνει με την παραίτησή του, η αντιπολίτευση όμως τώρα ζητά την αποπομπή και του υφυπουργού Ενέργειας, Νίκου Τσάφου, στην οποία θα επιμείνει. 
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ
Η Χρυσαλένια- Ηλιοστάλαχτη θα πάει εκδρομή

Οπτική Γωνία / Γιατί όλο και περισσότεροι γονείς κάνουν τα πάντα για να στείλουν το παιδί τους σε ένα ιδιωτικό σχολείο

Τι μεσολάβησε και αυτήν τη στιγμή, παρά την οικονομική στενότητα, τα ιδιωτικά σχολεία (που κοστίζουν μαζί με τα μεταφορικά από 6.000 έως 16.000 ευρώ τον χρόνο) έχουν λίστα αναμονής;
ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΤΡΙΒΟΛΗ
Η Ζωή που τα λέει έξω από τα δόντια…

Οπτική Γωνία / Η Ζωή που «τα λέει έξω από τα δόντια»

Η Κωνσταντοπούλου είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας συνολικής πολιτικής παρακμής που δεν συναντάται μόνο στη χώρα μας, για την οποία ευθύνη έχουν όσοι την ανέδειξαν ως πολιτική περσόνα και τώρα βλέπουν την πλάτη της στις δημοσκοπήσεις…
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΕΛΑΚΗΣ
Πύλος ένα προαναγγελθέν δυστύχημα

Ιλεκτρίσιτυ / Πύλος, ένα προαναγγελθέν δυστύχημα

Ο λόγος που οι θάνατοι των μεταναστών περνούν «απαρατήρητοι» είναι ένας λιγότερο ή περισσότερο φανερός ρατσισμός, μια προ-συνειδητή αξιολογική κρίση που διαχωρίζει τις ζωές σε σημαντικές και ασήμαντες, πενθήσιμες και μη.
ΧΑΡΗΣ ΚΑΛΑΪΤΖΙΔΗΣ
Μέσα στην Κιβωτό, δύο χρόνια μετά το σκάνδαλο 

Ρεπορτάζ / Μέσα στην Κιβωτό, δύο χρόνια μετά το σκάνδαλο 

Πώς κυλά σήμερα η ζωή στον εθελοντικό οργανισμό; Οι οικονομικές ατασθαλίες, ο κίνδυνος για «λουκέτο», οι αλλαγές στους χώρους, τα ίχνη του πατέρα Αντωνίου, οι αντιδράσεις των παιδιών και ο στόχος της αποϊδρυματοποίησης. 
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ